دانش آموزان با حبابها آزمايش خواهند كرد.
اهداف:
رديابي بادهاي جوي
كشف چگونگي حركت ذرات در جو
لغات:
خاكستر
تأثير كوريوليز
هسته
فاجعه
مواد:
نقشه توزيع خاكستر كوهلنز
نقشه جهان
پيش زمينه:
چرخش زمين بر روي حركت جو تأثير ميگذارد. حركت كوريوليز نقش
مشابه اي روي جو بازي
ميكند همانطوريكه در روي اقيانوس انجام ميدهد. هوا نسبت به
آب بيشتر مايع است و
ميتواند سريعتر حركت كند. همچنين جو فاكتورهاي مختلفي دارد كه
روي آن تأثير ميگذارند،
همانند اختلاف دما، توپوگرافي، و محل. يك دليل اساسي حركت
بادها در جو اختلاف دما
ميباشد. هواي گرم بالا ميآيد، كه باعث حركت ميشود. هواي
متحرك توسط تأثير كوريوليز
جا به جا ميشود. تأثير كويوليز ذرات جامد را در نيمكره شمالي
به سمت راست، و در نيمكره
جنوبي به سمت چپ جا به جا ميكند. اين سه فاكتور اصلي، حركت
كوريوليز، اختلاف فشار، و
اختلاف دما، الگويي ايجاد ميكند كه در صفحه آزمايش «حركت
جهاني وسيع هوا» دانش
آموزان نشان داده مي شود.
ما ميتوانيم در مورد حركت ذرات جامد در جو، به ويژه در تروپوسفر (حدود
km
17 – 0) و
استراتوسفر (حدود km
48 – 17) توسط جدول حركات ذرات آموزش دهيم. بعضي مواقع يك
حادثه طبيعي، همانند يك انفجار آتشفشاني ميتواند به تعيين الگوي بادي
كمك كند. كوه هلنز
يك آتشفشان است كه در سال 1980 به شدت فوران كرد، خاكستر حاصل از انفجار
به فاصله
هاي خيلي دوري حمل و نقل شد. نقشه جهت حركت، اطلاعات ارزشمندي را روي
الگوهاي
بادي واقع در تروپوسفر و استراتوسفر فراهم كرد. جمع آوري داده ها از يك
حادثه و سپس
استفاده از آنها پيش بيني وقوع حوادث ديگر يك ابزار تجربي در عمل
ميباشد. هواشناسان اين
نوع جمع آوري داده ها را جهت كمك به پيش بيني حوادث آينده استفاده
ميكنند.
روش ها:
1 –
به نقشة كوه دماوند نگاه كنيد و به سؤالات اختصاصي واقع در روي صفحه
آزمايش جواب
دهيد. در نقشه هاي توزيع با دانش آموزان پيش برويد قبل از اينكه به
سؤالات جواب دهند. آيا
جريان خاكستر ميتواند به جهت باد در ارتباط باشد؟ دانش آموزان را وادار
كنيد كه نقشه هاي
مختلف را مقايسه كنند. جريانهاي هوا يك نقش جهت يابي در انتقال خاكستر بر
روي هزاران مايل
بازي
ميكند. خاكستر حاصل از آتشفشانها ميتواند مفيد و مضر باشد. خاكستر شامل
كانيهايي
ميشود كه زمانيكه در خاك وجود داشته باشند رشد گياهان را افزايش
ميدهند. با اين وجود،
ذرات
كوچك ميتوانند به داخلشش ها وارد شد و باعث اختلالات تنفسي شوند.
2 – بعد از اينكه دانش آموزان به كوه دماوند و نقشه هاي جريان
هوا نگاه كردند، از آنها بخواهيد
كه سقوط حركت جهاني فاجعه هسته اي را رديابي كنند. علمي كه
آنها در مورد فوران
آتشفشان ياد ميگيرند بايستي به آنها كمك كند كه پيش بيني كنند
در طول يك حادثه كه ناشي
از هواست چه اتفاق ميافتد. در مورد اهميت جو و چگونگي حركت
ذرات ريز دانه صحبت كنيد.
دانش آموزان نياز دارند كه به دقت به جهت الگوهاي بادي نگاه
كنند. ممكن است شما بخواهيد
محل هاي ديگري روي نقشه اضافه كنيد.
3 – دانش آموزان نياز دارند كه به داده هاي خاكستر نگاه كنند و
سپس يك اشاره از آنچه كه در
يك حادثه جدايش ممكن اتفاق بيفتد. دانش آموزان بايستي در مورد
اينكه آيا سقوط هسته به
شبيه به خاكستر است فكر كنند. بعضي از دانش آموزان ممكن است
حتي در مورد اينكه آيا
سقوط هسته به شبيه به خاكستر است فكر كنند بعضي از دانش آموزان
ممكن است حتي در
مورد اينكه كدام نوع هسته فاجعه است سوال كنند. آيا شما يك سر
جنگ يا گياه هسته اي كه
پوشش مي دهد را معني كنيد؟ دانش آموزان را تشويق كنيد كه به
شباهت ها، همچنين تفاوت
ها نگاه كنند. فهم دو مدل ميتواند به ساختن يك پيش بيني دقيق
تر كمك كند. اين ممكن است
به بحث در مورد تأثيرات جنگ هستهاي يا ديگر آلودگي هايي كه
ميتوانند توسط جو حمل
شوند، منجر شود. همانطوريكه بايستي آمار ميشود.
