E 

 زمين ( EARTH):

زمين سومين سياره نزديك به خورشيد است.

 

 خارپوستان( ECHINODERMATA):

خارپوست ( اكنيودرم) به معني پوست خاردارشاخه اي ازجانوران آبهاي شورهستند كه انواع امروزي آن پنج بازو ياشاخه ( يا شايد هم بيشتر ازپنج تا) دارند. آنها بيشتر كف درياهارا حفرمي كنند. اين بي مهره گان شامل: ستاره هاي دريايي، توتياي دريايي، كرينوئيدها، آبدزدك هاي دريايي، خياردريايي وغيره هستند.

 

 اكينودون( ECHINODON):

( به صورت ا – كين – و – دون تلفظ مي شود) اكينودون ( به معني دندان خاردار) يك دايناسور اوليه گياهخوار، دوپا وكوچك بود كه درزمان ژوراسيك پاياني ، حدود 145 ميليون سال پيش زندگي مي كرد.اين ارنيتيچين به طور كامل شناخته شده است ولي گمان مي رود كه حدود 2 فوت ( 60 سانتي متر) طول داشته است. اين دايناسور باتوجه به يك فسيل بسيار ناقص كه درناحيه دوردست انگلستان كشف شده است، شناسايي شد. اكينودون توسط اوون درسال 1861 نام گذاري شد. گونه خاص اين جنس اكينودون بكلسي نام دارد. طبقه بندي اين دايناسور هنوزمشخص نشده است.

 

 اكتوترميك ( ECTOTHERMIC):

اكتوترمها حيواناتي هستند كه دماي دروني بدنشان باتغييرات محيطي، تغيير مي كند( آنها خونسرد هستند). آنها وابسته به درجه حرارت خارجي هستند ورفتارشان ( نظير آفتابگيري ) به منظور تنظيم دماي بدنشان است. دوزيستان، آكثر ماهيها وبيشتر خزندگان اكتوترميك هستند.

 

 آدافوزاروس( EDAPHOSAURUS):

( به صورت آ – داف – و – زار – وس تلفظ مي شود) آدافوزاروس ( به معني سوسمار پياده رو) يك سيناپسيد اوليه گياهخواربود كه درزمان كربونيفر پاياني و پرمين آغازين حدود 258 – 320 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. يعني بسيارقبل تر ازدايناسورها وجود داشته است. اين پليسوزار( سيناپسيد اوليه) ديمترودون رابطه داشت وخارهاي بلندي برروي مهره هاي پشتش به طرف بيرون رشد كرده بودند. اين خارها درواقع تيغه هايي را ايجاد مي كردند واحتمالا بوسيله لايه هاي پوستي پوشيده مي شدند. كه يك حالت بادبان مانند را درپشتش ايجاد مي كرد. اين جانور چهارپا حدود11 فوت ( 2/3 متر) طول وحدود 660 پوند ( 300 كيلوگرم ) وزن داشت. اين دايناسور سري كوچك ، چشماني بزرگ ، بدني شبكه مانند ودمي دراز داشت، ودرنواحي مرطوب

( نظير مردابها ودرياچه ها) زندگي مي كرد. آدافوزاروس ازمواد گياهي تغذيه مي كرد وآنها رابادندانهاي سطح اش خرد كرده ومي خورد. فسيلهاي اين جانور دراروپا وامريكاي شمالي يافت شده است.

 

 ادن تولوس( EDENTULOUS):

ادن تولوس به معني بدون دندان است.

 

 فوناي ادياكارا( EDIACARA  FAUNA):

فوني ادياكارا يك حيات جانوري است كه درطول زمان وندين يا دوره ادياكارين ( حدود 650 تا 544 ميليون سال پيش) زندگي مي كرد. وندين زماني است كه اولين جانوران بوجود آمدند. حيات جانوي وندين ( فوناي ادياكارا) شامل جانوراني چند سلولي نرم تن نظير اسفنجها، گنيداريان ها، كرمها ونرم تنان خويشاوند آرتروپودا بودند. ادياكارا باتوجه به تپه هاي ادياكارا استراليا ( شمال آدلايد) جائيكه اين جانوران ابتدايي اولين باردرآن كشف شدند، نام گذاري گرديد. ( ادياكارااولين باردرسال 1946 بوسيله يك زمين شناس معدني ازكشور استراليا بنام رجينالد اسپريگ نام گذاري شد) ساير فسيلهاي دوره وندين درميستا كن پونيت، نيوفوندلند ودرياي سفيد درساحل شمالي روسيه كشف شدند.

 

 ادماركا( EDMARKA):

( به صورت اد – مارك – آ  تلفظ مي شود) ادماركا ( كه به افتخارو. م. ادمارك نام گذاري شد) يك دايناسور گوشتخواربزرگ عظيم الجثه بود كه درژوراسيك پاياني زندگي مي كرد. اين تروپود حدود36 فوت ( 11 متر) طول داشت ودر منطقه وايونيگ امروزي درايالات متحده زندگي مي كرد. تنها چنداستخوان ازاين دايناسوريافت شده است. اين دايناسور بوسيله ديرينه شناساني به اسم بيكر، كراليس، سيگ وارت وفيلا درسال 1922 نام گذاري شد. گونه خاص اين جنس ادماركاركس نام دارد.ادماركا احتمالا همان تورووزاروس است.

 

 ادمونتونيا( EDMONTONIA):

( به صورت اد – مون – تون – ي – آ تلفظ مي شود) ادمونتونيا ( به معني اهل ادمونتون ) يك آنكيلوزار بود وبه عبارت ديگر دايناسوري گياهخوار، سنگين وزره داربود كه حدود 23 – 20 فوت ( 7 – 6 متر) طول داشت. بدن اين دايناسور باصفحات وخارهاي استخواني پوشيده شده بود. وجمجمه اي پهن وبزرگ داشت. دندانهاي اين جانوركوچك وآرواره هايش ضعيف بودند. اين دايناسور پاهايي ضخيم داشت وكف پاهاي آن بسيارپهن بود، اين دايناسوردرواقع اورنيتيچين كرتاسه پاياني ( 68 – 76 ميليون سال پيش) بود كه فسيلهايش براي اولين باردرسال 1924 درآلبرتا – كانادا كشف شد( فسيلهاي ادمونتونيا توسط جرج پاترسون دردره رودخانه رددير در11 كيلو متري غرب شهرمورين نزديك سازند ادمونتونيا كشف شد وبهمين خاطر اين نام را به اوداده اند). فسيلهاي ادمونتونيا دركانادا( آلبرتا) وايالات متحده ( مونتانا، داكوتاي جنوبي وتگزايس) كشف شده است. ادمونتونيا بوسيله فسيل شناسي بنام س.م. استرنبرگ درسال 1928 نام گذاري شد.گونه خاص اين جنس ادمونتونيا لانگيس يس نام دارد.

 

 ادمونتوزاروس( EDMONTOSAURUS):

( به صورت اد – مون – تو – زار – وس تلفظ مي شود) ادمونتوزاروس يك دايناسوربزرگ، گياهخوارومنقاراردكي مربوط به دوره كرتاسه بود.

 

 ايفرايسيا( EFRAASIA):

( به صورت اي – فرايس – ي – آ تلفظ مي شود) ايفرايسيا يك ساروپودومورف بود.(يك دايناسور گياهخوارابتدايي درزمان ترياس پاياني كه درآلمان امروزي زندگي مي كردوحدود 8فوت يا 5/2 مترطول داشت) افريسيا درواقع نمونه كوچكتري ازجنس سلوزاروس بود.

 

 تخم ( EGG):

برخي ازجانوران تخم گذارند. تخمهاي فسيل شده جانوران ماقبل تاريخ نيزكشف شده اند.

 

 اينيوزاروس( EINOSAURUS):

( به صورت اي – ني – و – زار – وس تلفظ مي شود) اينيوزاروس به معني سوسماربيرون( نام نوعي گاوميش) يك دايناسور گياهخواروچهارپا بود كه درزمان كرتاسه پاياني ، حدود 71 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. اين دايناسورسراتوپسين حدود20 فوت ( 6 متر) طول داشت. اين دايناسور يك شاخ بزرگ برروي بيني اش ويك زايده سپرمانند داشت. سه جمجمه وچند استخوان ازاين دايناسوردرسال 1970 درمونتانا – ايالات متحده كشف شد. اينوزاروس درسال 1995 بوسيله ديرينه شناسي بنام سامپسون نام گذاري شد.گونه خاص اين جنس اينيوزاروس پروسيورويكورنيس نام داشت.

 

 الا فروزاروس( ELAPHRUSAURUS):

( به صورت ال – آ – فرو – زار – وس تلفظ مي شود) الافروزاروس( به معني سوسمارسبك) دايناسوري دوپا، گوشتخواروبسيارتندروبود كه درژوراسيك پاياني حدود 155 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. اين دايناسور حدود 17 فوت ( 5 متر) طول داشت وداراي بازوهايي نازك وكوچك ودستاني سه انگشتي پاهايي كشيده، نيرومند وسه انگشتي، گردني باريك وبلند ودمي سخت بود. اين دايناسور چهره اي شبيه پرندگان داشت وازخانواده تروپودهاي تندروبود. فسيلهاي اين جانوردرتانزانيا درشرق افريقا يافت شد.

 

 الا زموزاروس( ELASMUSAURUS):

( به صورت ا – لار – مو – زار – وس تلفظ مي شود) الا موزاروس( به معني سوسمار صفحه اي ) يك خزنده بزرگ، باگردني درازبود كه دركرتاسه زندگي مي كرد وبه عبارت ديگرپلسيوزاربودنه يك دايناسور.

 الاسموتريوم( ELASMOTHERIUM):

( بصورت ا – لاس – مو – تر – ي – يوم تلفظ مي شود) الا سموتريوم ( به معني هيولاي صفحه اي) يك پستاندارگياهخوارقديمي بود كه درطول پليستوسن زندگي مي كرد. اين چهارپاي بزرگ برروي چهارپاي كوتاه وسم دار راه مي رفت. اين جانور يك شاخ بزرگ برروي پشاني اش داشت. اين شاخ احتمالا حدود 5/6 فوت ( 2 متر) طول داشته است ( فسيلهاي اين دايناسورهنوز يافت نشده است). الاسموتريوم بزرگتر ازيك فيل بود.طول بدنش حدود 26 – 16 فوت( 8 – 5 متر) ووزنش به 5/3 تا 5/4 تن مي رسيد. دندانهاي اين پستانداربزرگ وتاج دار بودند وبامينايي سيماني وچين وچروك دار پوشيده مي شدند. فسيلهاي اين جانوردراروپاوآسيا يافت شده اند. اين پستاندارغول پيكردراستپ هاي اوراسيا مي چريد وزندگي مي كرد. الاسموتريوم بوسيله جوهانس نريدديكوس براندت درسال 1878 نام گذاري شد.

طبقه بندي: رده پستانداران، راسته پريسوداكتيلا. زيرراسته كرانومورفها( خوكهاي خرطوم داروكرگدنها) خانواده رينوسراتيده ( الاسموتريوم ، تلئوسراس، كوئلودونتا) جنس الاسموتريوم.

 

 الميسا روس( ELMISAURUS):

( به صورت الم – ي – سار – وس تلفظ مي شود) الميساروس ( به معني سوسمارپا) يك دايناسور دوپا وگوشتخواربود كه درزمان كرتاسه پاياني حدود 70 – 80 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. اين تروپود تناازروي دست وپاهاي فسيل شده اش شناخته شده است. پاهاي پرنده مانند اين دايناسورسه انگشت داشتند. الميساروس احتمالا حدود 5/6 فوت ( 2 متر) طول داشت. اين دايناسور درسال 1970 درصحراي گبي درمغولستان كشف شد. الميساروس توسط ديرينه شناسي بنام اسمولسكا درسال 1981 نام گذاري شد. گونه خاص اين جنس الميساروس زاروس نام دارد.

 

 ايلوپتريكس( ELOPTERYX):

( به صورت اي – لو پ – تر – يكس تلفظ مي شود) ايلوپتريكس ( به معني بال مردابي) يك دايناسور تروپود ( گوشتخوار دوپا) ازكرتاسه پاياني، يعني حدود 65 – 73 ميليون سال پيش بود. اين دايناسور احتمالا يك ترودونتيد بوده است. يك استخوان ران وچند تكه فسيل ازاين دايناسوردرروماني كشف شده است. اين دايناسور بوسيله ديرينه شناسي به اسم آندروس درسال 1913 نام گذاري شد. گونه خاص اين جنس ايلوپتريكس نويسكاي نام دارد اما اين جنس وگونه هايش هنوزمورد ترديد است. ( واحتمالا همان برديسنم است).

 

 الويزاروس( ELVISAURUS):

( به صورت ال – وي – زار – وس تلفظ مي شود ) الويزاروس ( به معني سوسمار الويس) نامي غير رسمي براي كريولوفوزاروس است. اين دايناسور از آنجا كه تاجش شباهت كمي به مدل موي الويس پرسلي دارد به اين نام خوانده مي شود. اين دايناسوردوپا وگشتخوار بود وحدود 20 فوت ( 6 متر) طول داشت. الويزاروس يك برآمدگي شاخ مانندويك تاج نمونه الويس بالاي چشمانش داشت. اين جانور درقطب جنوب امروزي ودرزمان ژوراسيك آغازين ، حدود 190 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. اين دايناسور تنها تروپود شناخته شده درقطب جنوب است واولين دايناسور قطب جنوب نيز هست كه تا كنون پيدا شده الويزاروس با توجه به يك جمجمه نه چندان كامل، آرواره ها، استخوان ران، استخوان لگن، ستون فقرات، استخوان نازك ني واستخوان كف پا شناخته شده است.

 ايمائوزاروس( EMAUAURUS):

( به صورت اي – مائو – زار – وس تلفظ مي شود) ايمائوزاروس ( به معني سوسمار دانشگاارنست – مورتيز – آندرت ) يك دايناسور گياهخواربود كه درزمان ژوراسيك آغازين، حدود 188 – 194 ميليون سال پيش مي زيست. اين اورنيتيچين حدود 5/6 فوت ( 2 متر) طول داشت ويك دايناسور چهارپاي ابتدايي بازره اي صفحه اي ومخروطي شكل بود. اين دايناسورسري بزرگ وپهن وپوزه اي دراز داشت علاوه براين درجلوي هر آرواره اش پنج دندان داشت. يك جمجمه وچنداستخوان فسيل شده ديگر ازاين دايناسوردرشمال آلمان كشف شده است، ممكن است اين دايناسوريك تيرئوفوران ويايك استگوزاراوليه باشد. اين جانور درسال 1990 بوسيله ديرينه شناسي بنام هاوبولد نام گذاري شد. گونه خاص اين جنس ايمائوزاروس رنستي نام دارد.

 

 امبازاروس( EMBASAURUS):

( به صورت ام – با – زار – وس تلفظ مي شود) امبازاروس ( به معني سوسمارامبا ازروي رودخانه امبا درقزاقستان نام گذاري شد) يك دايناسور گوشتخوارمربوط به كرتاسه پاياني بود. اين دايناسور ازروي 2 استخوان مهره كه درقزاقستان يافت شدند، شناخته شد. امبازاروس درسال 1931 بوسيله ريابينين نام گذاري شد. گونه خاص اين جنس امبازاروس ميناكس نام دارد. اين دايناسور هنوزبه صورت يك جنس مشكوك است زيرا فسيلهاي آن بصورت پراكنده وناچيز هستند.

 

 جنین ( EMBRYU):

جنين يك موجودزنده بسيارجوان است كه هنوز ازمادر متولد نشده است. برخي ازجنينهاي فسيل شده دايناسورها كشف شده است.

 

 انانتيورنيت ها ( ENANTIORNITHES):

انانتيورنيتس ( به معني پرندگان متضاد) گروهي ازپرندگان بدون دندان بودند كه درطي دوره كرتاسه بوجود آمدند. اندازه آنها ازچند اينچ تا اندازه يك كركس تغيير مي كرد. آنها به موازات پرندگان امروزي تكامل مي يافتند. اما پايان اين تكامل به مرگ انجاميد وآنه ازبين رفتند. نام آنها به معني پرندگان متضاد درواقع به تيغه هاي كتفي ( اسكاپولا) وكورائيد( يك استخوان كوچك كه به اسكاپولا متصل بود) كه جهت يابي مخالفي نسبت به پرندگان امروزي داشتند، مربوط است. برخي از انانتيورنيت ها جنسهايي شامل ائوآلولاويس، گوريلينيا، لينگيوآنورنيس، آلكسيورنيس، كيزيلكوماويس، سازاويس، ايبرومزورنيس وغير مي باشد.

 

 اندوكست ( ENDOCAST):

اندوكست قالب يك مغز است كه ازتقعرجمجمه حاصل شده است.

 

 تقعر جمجمه اي( ENDOCRANIA CAVITY):

تقعرجمجمه اي منطقه اي داخل جمجمه است كه مغزوسايربافتهاي آن درون اين قسمت قرار مي گيرد.

 

 اندوترميك ( ENDOTHERMIC):

درجانوران خونگرم، دماي دروني بدن تقيرات ثابت است. جانوران خونگرم دربدنشان گرما توليد مي كنند تا دماي بدنشان را، كه معمولا بيشتر ازدماي محيط اطراف است ، حفظ كنند. گرماي ناشي ازگردش خون به منظور حفظ دماي بدن جانور درسرتاسربدن مي چرخد. پرندگان وپستان داران خون گرم هستند.

 

 انيگموزاروس(  ENIGOSAUAUS):

( به صورت ا – نيگ – مو – زار – وس تلفظ مي شود) انيگموزاروس ( به معني سوسمار مرموز) يك دايناسور گوشتخوار وبسيار بزرگ بود كه در كرتاسه پاياني زتدگي مي كرد. اين شكارچي دوپا حدود 23 – 21 فوت ( 7 – 5/6 متر) طول. اين دايناسور يك تروپود پيش رفته ويك تريزنيوزاربود. تنها يك استخوان لگن غير كامل از اين جانور درمغولستان كشف شده است. گونه خاص اين جنس انيگموزاروس مونگولينسيس نام دارد. انگيموزاروس بوسيله بارسبولد وپرل درسال 1983 نام گذاري شد.

 

 انتلودونت( ENTELUDONT):

( به صورت ان – تل – و – دونت تلفظ مي شود) انتلودنتها( به معني دندان موثر) پستانداران غول پيكرقديمي بودند كه درمغولستان ، آسيا وامريكاي شمالي زندگي مي كردند. اين جانوران چهارپاي سم دار، همه چيزخواربودند( هم گوشت هم گياه مي خوردند) وشايدهم مرده خواربودند.اين آرتيوداكتيل ها(خويشاوندان خوكها واسبهاي آبي) حدود 7 فوت ارتفاع تا كتفهايش داشت .

آنها برآمدگي هاي استخواني محافظ درروي صورتشان داشتند. علاوه براين پاهايي كوتاه جمجمه اي بزرگ، پوزه اي درازودندانهاي بزرگ بالعاب ضخيم درآرواره هايي بزرگ داشتند. انتلودونت ها 45 تا 25 ميليون سال پيش زندگي مي كردند.

 

 ائوآلولاويس( EOALVLAVIS):

 

ائوآلولاويس نخستين پرنده اي بود كه به هنگام پروازقدرت مانور خوبي داشت. حتي درسرعتهاي كم اين كنترل پروازعالي ناشي ازوجود پرهاي موجود درپشتش بود كه آلولا ناميده مي شدند. اين پرها به بلند شدن وفرودآمدن پرنده هم كمك مي كردند. فسيلهاي اين پرنده منقرض شده دراسپا نيا يافت شده اند ( رده آوس).

 

 ائوبرونتوزاروس( EOBRONTOSAURUS):

( بصورت اي – و – برون – تو – زار – وس تلفظ مي شود) ائوبرونتوزاروس( به معني سوسمارتندراوليه) يك دايناسور گياهخوارغول پيكر مربوط به ژوراسيك پاياني بود. اين دايناسور گردني دراز، دمي شلاق مانند وسري كوچك داشت، اين جانور چهار پا بسيار شبيه آپاتوزاروس( برونتوزاروس اصلي ) بود اما بسيارابتدائي ترازآن بود. اين دايناسوريك ساروپود ديپلودوسيد بود. يك فسيل غير كامل ازاين دايناسوردر وايومنيگ – ايالات متحده يافت شده است. گونه خاص اين جنس ائوبرونتوزاروس ياناپين ( فيلا ، جميزوردمان، 1994) نام دارد. ائوبرونتوزاروس بوسيله ديرينه شناسي امريكائي بنام رابرت بيكردرسال 1998 نام گذاري شد.

 

 ائوسراتوپس( EOCERATOPS):

( به صورت اي – و – سه – آ – توپس تلفظ مي شود) ائوسراتوپس ( به معني صورت شاخ دار اوليه) يك دايناسور سراتوپسين ابتدايي بود. اين سراتوپسيد يك سپر كوتاه وسه شاخ كوچك برروي صورتش داشت. اين دايناسور جمجمه اي بزرگ، چهارپاي مستحكم همراه با پنجه هايي سم مانند، بدني حجيم ودمي كوتاه ونوك تيز داشت. اين جانور درزمان كرتاسه پاياني زندگي مي كرد. اين جنس مشكوك يك تريسراتوپس قديمي يا شايد يك كاسموزاروس جوان بوده است. فسيلهاي اين جانوردرامريكاي شمالي كشف شده است. ائوسراتوپس بوسيله ديرينه شناسي كانادايي به نام رال . لامب درسال 1915 نام گذاري شد. گونه خاص اين جنس ائوسراتوپس كانادنسيس نام دارد. براي اطلا عات بيشتركاسموزاروس راببينيد.

 

 ائوهيپوس( EOHIPPUS):

ائوهيپوس ( به معني اسب اوليه ) يك جنس ازاولين اسبهاي شناخته شده است. نام ديگر اين جنس هيراكوتريوم است.اين جانور درائوسن آغازين ودر نيمكره شمالي ( آسيا، اروپا وامريكاي شمالي) زندگي مي كرد. اين پستاندارحدود 2 فوت( 60 سانتي متر) طول و18 اينچ ( 20 سانتي متر) ارتفاع تا محل كتفهايش داشت. ( به اندازه يك سگ كوچك) . اين جانور چهار انگشت سم دار درپاهاي جلوئي وسه انگشت سم داردرهرپاي عقبي اش داشت. اين جنس ازخانواده ايكوئيده است.

 

 ائولامبيا( EOLAMBIA):

( بصورت اي – و – لامب – ي – آ تلفظ مي شود) ائولامبيا( به معني لامبيوزارين اوليه لامبيوزاردايناسورمنقاراردكي تاج دار است) يك دايناسور گياهخوارمربوط به كرتاسه مياني بود. اين دايناسوراولين هادروزار( منقار اردكي) شناخته شده است. اما ابتدايي ترين آنها نبود. فسيلهاي اين دايناسور دريوتا – ايالات متحده يافت شده است. ائولامبيا بوسيله ديرينه شناسي بنام كركلند درسال 1998 نام گذاري شد. گونه خاص اين جنس ائولامبيا كارولجونسانام دارد.

 

 ائوميا( EOMAIA):

( به صورت ائ – و – مي – يا تلفظ مي شود) ائوميا ( به معني مادراوليه) اولين پستاندارجفت دارابتدايي است( يك پستاندار جفت دار قديمي ) بود. اين پستاندار كوچك، شبيه موشهاي پوزه دار بود و125 ميليون سال پيش كرتاسه آغازين زندگي مي كرد. طول كلي اين جانور6 اينچ بود ( 3 اينچ آن دمش و3 اينچ آن بدنش بود).ائوميا برروي چهارپا راه مي رفت وپاهاي پنجه دار داشت كه احتمالا بوسيله آنها ازدرختان بالا مي رفت. دندانهاي اين جانور شبيه پستانداران جفت دار بود. اين دايناسور استخوان شرمگاهي خارجي داشت( ازويژه گيهاي كيسه داران) ائوميا نوعي حشره خواربود. فسيلهاي اين جانور دراستان لياونينگ چين كشف شدند گونه خاص اين جنس ائوميا اسكانسوريااست.

 

 ائون( EON):

 ائون                                       زمان

ائون فانروزوئيك                  540 ميليون سال پيش تا امروز

ائون پروتروزئيك                  5/2 بيليون تا 540 ميليون سال پيش

ائون آركئوزوئيك                  9/3 تا 5/2 بيليون سال پيش

ائون هادئن                        6 /4 تا 9/3 بيليون سال پيش

ازائون دوويا چند دوران زمين شناسي بوجود مي آيد ائون بزرگترين تقسيم بندي زمان زمين شناسي است، كه صدها ميليون سال دربرمي گيرد.

 

 ائوراپتور( EORAPTOR):

( بصورت اي – و – راپ – تور تلفظ مي شود) ائوراپتور قديمي ترين دايناسور شناخته شده است. اين دايناسور گياهخوارودوپا حدود 228 ميليون سال پيش ( درزمان ترياس پاياني ) زندگي مي كرد.

 

 ائوساچين ها( EOSUCHIAN):

ائوساچين ها ( به معني كروکوديلهاي آغازين) خزندگاني بودند كه درترياس پاياني حدود 220 ميليون سال پيش شكل گرفتند. اين دياپسيدهاي سوسمارمانند به اندازه سوسمارها ومارها رشد مي كردند. آنها برروي چهار پاي بزرگ راه مي رفتند ودمي دراز داشتند وهمانند هووازاروس بعضا درآب زندگي مي كردند. فسيلهاي ائوسارچين درجنوب وجنوب غرب افريقا ونيزدراواگاسكار يافت شده است. خزنده دوپايي بنام ايوديباموس كه اخيرا كشف شده است يك ائوسارچين بوده است. ساير ائوسارچين ها عبارتند از: تادئوزاروس هووازاروس طبقه بندي: رده خزندگان ، زيررده دياپسيدها، راسته ائوساچيا.

 

 ائوتيتانوساچيد( EOTITANOSUCHID):

ائوتيتانوساچيدها ( به معني كروگوديلهاي اوليه غول پيكر) تراپسيدهاي ابتدايي وبسياربزرگ بودند كه درعصر پرمين مياني ( حدود 267 تا 256 ميليون سال پيش ) زندگي مي كردند يعني بسيار قبل ترازشكل گيري دايناسورها. اين گوشتخواران خشكي زي حدود 20 فوت ( 6 متر) طول وبيش از 500 كيلو گرم وزن داشتند. اندازه جمجمه آنها به بيش از 1 متر مي رسيد. ائوتيتا نوساچيدها برترين شكارچيان زمان خود بودند( درواقع آنها دشمن طبعيي نداشتند) اين خزندگان دندانهاي سگ مانند وپوزه اي كوتاه داشتند. آنها احتمالا گياهخواران بزرگي استمنوسارچوس وشايد هم برخي از جانوران دريايي بزرگ را شكار مي كردند. بعضي از ائوتيتانوساچيدها عبارتند از: ائوتيتا نوساچوس ( كودينوف 1960)، ايوانتوزاروس ( كودينوف 1983)، وكاماگورگون ( تاتارينوف 1999). فسيلهاي اين دايناسور در روسيه كشف شده است. خانواده ائوتيتانوساچيده درسال 1960 توسط كودينوف نام گذاري شد.

 

 ائوتيرانوس( EOTYRANNUS):

ائوتيرانوس ( به معني ديكتاتور آغازين يا ديكتاتور اوليه) دايناسوري بود كه حدود 15 فوت ( 5/4 متر) طول داشت. اين تروپود ( دايناسور دو پاوگوشتخوار) درزمان كرتاسه مياني حدود 125 – 120 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. اين دايناسور ازخويشاوندهاي T ركس بود. يك فسيل تقريبا 40 درصد كامل ازاين دايناسور درسال 1997 درجزيره وايت – ساحل برتيانيا كشف شد. گونه خاص اين جنس ائوتيرانوس لنگي نام دارد. ( كه به افتخار گاوين لنگ كسي كه اولين فسيل رادرجزيره وايت كشف كرد نام گذاري شده است) . ائوتيرانوس بوسيله تيمي به سرپرستي داران نايش ازدانشگاه پورتس موس كشف شد.

 

 ائوزوسترودون( EOZOSTRUNDON):

ائوزوسترودون يكي از اولين پستانداران حقيقي بود. اين جانور درترياس پاياني وژوراسيك آغازين، حدود 210 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. اين پستاندار تخم گذاراوليه به بچه هاي خود شير مي داد. ائوزوسترودون يك جانور چهار پا باپاهايي كوتاه وپوزه اي طويل ونوك تيز بود. پاهاي اين پستاندار پنج انگشتي وپنجه دار بودند وداراي دمي بلند ومودار بود. ائوزوسترودون حدود 42 اينچ ( 107 سانتي متر) طول داشت. اين جانور يك تريكودونت بود كه به خانواده مورگانوكودونتيده كه درواقع پستانداران دندان دار حقيقي بودند تعلق داشت.

( دندانهاي گونه اي اين جانوران به دندانهاي آسياي ساده ودندانهاي آسياي پيچيده تقسيم مي شد، دندانها تنها يك بار جايگزين مي شدند ودندانهاي آسيانوك سه گوش داشتند.

 

 ايپا كتوزاروس( EPACHOSAURUS):

( به صورت اي – پاك – تو – زار – وس تلفظ مي شود) ايپاكتوزاروس( به معني سوسمارسنگين) يك دايناسور بزرگ گياهخواربود كه درزمان كرتاسه پاياني ، حدود 5/87 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. اين تيتانوزاريد( ساروپود زره دار) گردني دراز، دمي طويل، سري كوچك وبدني حجيم داشت. اين دايناسور 50 تا 65 فوت ( 20 – 15 متر) طول داشت. يك فسيل نيمه كامل ازاين جانوردرآرژانتين كشف شده است. ايپاكتوزاروس بوسيله جي. پاول درسال 1990 نام گذاري شد.

 

 ايپانترياس( EPANTERIAS):

( به صورت اي – پان – تر – ي – آس تلفظ مي شود) ايپانترياس ( به معني تقويت شده كه به مهره پشتي اش مربوط است) يك دايناسور بزرگ وگوشتخوار بود كه درعصر ژوراسيك پاياني زندگي مي كرد. اين دايناسور احتمالا 35 فوت (11 متر) طول و5 – 3 تن وزن داشته است. قطعات فسيلي اين دايناسوردرشمال غرب امريكا كشف شده است. ايپانترياس بوسيله ديرينه شناسي به اسم كوپ درسال 1878 نام گذاري شد. ايپانترياس احتمالا همان آلوزاروس آمپلكسيوس بوده است. درابتدا گمان مي شد كه اين دايناسور يك ساروپود گياهخواربزرگ است.

 

 اپوسيپيتال ( EPOCCIPITAL):

اپوسيپيتال استخوان حاشيه اي سپر دايناسورهاي سراتوپسين است.

 

 دور(EPOCH):

يك دوريكي ازقسمتهاي يك دوره زمين شناسي است. اين تقسيم بندي مشتمل برچند ميليون سال است ويكي ازتقسيمات كوچك زمان زمين شناسي است.

 

 اي كيو( EQ):

اي كيو( ضريب مغزي) نسبت بين وزن مغزواندازه بدن جانور است اين اندازه گيري بوسيله هري . جي . جريسون دردهه 1970 ايجاد شد. اين نسبت به تعيين هوش نسبي جانوران منقرض شده كمك مي كند. دايناسورهاي درومئوزاريد بيشترين مقدارEQ  را ميان دايناسور ها داشتند.

 

 اكيويزتيوم( EQVISETUM):

اكيويزتيوم ( يك جنس جديد ازدم اسبيان) يك گياه اسپورداراوليه ( يك اسفنوپسيد) بود كه داراي ريزوم بود. شاخه هاي اين گياه حول يك ساقه بصورت حلقوي رديف شده بودند. ساير دم اسبيان رايج دردوران فروزوئيك نظير نئوكالاميت ها، كالاميت ها وغيره بودند. دم اسبيان دردوره دوونين ، حدود 360 – 408 ميليون سال پيش زندگي مي كرد.  اما امروزه وجود دارند وازجمله علفهاي هرز هستند.

 

 دوران( ERA):

چند دوره زمين شناسي باهم يك دوران زمين شناسي رابوجود مي آورند. كه متشمل برصدها ميليون سال مي شود.

 

 ايركتوپوس( ERECTOPUS):

( به صورت اي – ك – تو – پوس تلفظ مي شود) ايركتوپوس ( به معني برپا ايستاده) يك دايناسور گوشتخوار بود. اين دايناسور يك تروپود بود، وزن اين دايناسورحدود 450 پوند ( 200 كيلوگرم) بود اين ترنيزنوزاردستهاي بلند همراه باپنجه هاي كوتاه بود اين جانوردرزمان كرتاسه آغازين، حدود 97 – 113 ميليون سال پيش در نواحي فرانسه ومصروپرتقال امروزي زندگي مي كرد. تنها يك اسكلت غير كامل ازاين دايناسور كشف شده است. ايركتوپوس بوسيله هوئن درسال 1992 نام گذاري شد. گونه خاص اين جنس ايركتوپوس سارواجي است.

 

 اريك ( (ERIC:

اريك نوعي پليوزارلپتوسليدين مي باشد كه 85 % آن اپالي شده است ( خزنده دريايي ) كه دركرتاسه آغازين در استراليا مي زيست ( اين جانوربه افتخاراريك ايدل نام گذاري شد) اريك نوعي پليوزاروگوشتخوار دريايي بود كه حدود 5/6 فوت (2 متر) طول داشت. در معده اين فسيل ستون فقرات ماهي ( وگاستروليت ) يافت شده است. بنابراين احتمالا اين جانور ماهيان كوچكتر را مي خورده و آنهارابا آرواره هاي كروكوديل مانندش شكار مي كرده است.

 

 ارليكوزاروس ( :(ER LIKOSAURUS

(به صورت ار-  ليك- و- زار- وس تلفظ مي شود.)

ارليكوزاروس ( به معني سوسمار ارليك؛ درافسانه هاي مغولي نام يك پادشاه مرده است) يك دايناسور گوشتخوار بود. اين تروپودحدود 20-16 فوت( 6-5 متر) طول داشت ودركرتاسه پاياني زندگي مي كرد. فسيلهاي اين تريزنيوزاردر مغولستان كشف شده است. تنها يك اسكلت نيمه كامل(حاوي جمجمه) يافت شده است. ارليكوزاروس بوسيله بارسيولدوپرل درسال1980 نام گذاري شد. گونه خاص اين جنس ارليكوزاروس اندرولي نام دارد.

 

 ايريوپس(ERYOPS):

( به صورت اير- ي – وپس تلفظ مي شود.) ايريوپس (درزبان يوناني به معني چشم دراز يا چشم كشيده) يك جانور دوزيست پيچيده اوليه بوده كه در مردابهاي دوره پرمين زندگي مي كرد. اين جانور گوشتخوار، بدن مستحكم بادنده هايي پهن، ستون فقرات قوي، چهارپاي كوتاه وقوي، ولي كوتاه وجمجمه اي بزرگ و پهن همراه با دندانهاي بسيار تيز داشت. دندانهاي اين جانور داراي مينايي چين خورده بودند. ايريوپس حدود 50 فوت ( 5/1 متر) طول داشت ويكي از بزرگترين جانوران خشكي وآن زمان بود. ايريوپس شكارچي بود كه هم درآب وهم درخشكي شكار مي كرد. اين جانور احتمالا بيشتر ماهي، خزندگان كوچك، ودوزيستان را مي خورد. اين جانور توسط ديمترودون شكار مي شدكه جانوري تند روبود. ايريوپس احتمالا برروي زمين كندتر حركت مي كرد. فسيلهاي اين جانوردرتگزاس – ايالات متحده زندگي مي كرد. ايريوپس درسال 1886 بوسيله اي. و. كوپ نام گذاري شد.

 

 ايريتروسوكو س( ERYTHROSUCHUS ):

( به صورت اي – ريت – رو – سوك – وس تلفظ مي شود) ايريتروسوكوس

( به معني كروگوديل قرمز) يك تكودونت ( خزنده اي با دندانهاي سوراخ دار) بود. اين جانور دايناسور نبود ولي ارتباط نزديكي با آنها داشت. ايريتروسوكوس آرواره هايي قوي وطويل داشت وهمانند ديكينودونت ها از گياهان تغذيه مي كرد. اين جانور در ترياس پاياني، حدود 220 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. فسيلهاي اين خزنده درافريقاي جنوبي كشف شده است. ايريتروسوكوس بوسيله آ. ر. بروم درسال 1905 نام گذاري شد.

 

 مري ( ESOPHAGUS):

اندام لوله مانندي است كه از معده تادهان كشيده شده است.

 

 استمنوسوكوس( ESTEMMENOSUCHUS):

( به صورت اس – تم – ان – و – سوك – وس تلفظ مي شود) استمنوسوكوس

( به معني كروگوديل تاج دار) جانوري بزرگ چهارپا بود كه حدود 13 فوت ( 4 متر) طول وبيش از5/6 فوت ( 2 متر) بلندي داشت. اين جانور دايناسور نبود. اين گياهخوار دندانهاي بلند وتيز در جلوي دهانش داشت كه به سمت جلونوك تيز شده بود، ودندانهاي گونه اي كوچكتردرطرفين دهانش داشت: اين دندانهاي گونه اي به جانوران اين امكان را مي داد كه گياهان تنوعي را نظير سيكاوها، دم اسبيان وسرخسهارابخورد. استمنوسوكوس جمجمه اي سنگين، دمي كوتاه وبدني حجيم داشت. اين جمجمه ضخيم داراي برآمدگيهاي استخواني زياد ي داشت. دوبرآمدگي برروي سوراخهاي بيني، دوبرآمدگي درميانه پوزه،

ودوشاخ موش مانندبالاي چشمهايش داشت. پوست فسيل شده اين جانوريك بافت صاف را نشان مي دهد. شكارهاي اين خزنده شامل ائوتيتانوساچيد ها وبرتيوپوديدها بودند. اين تراپسيد ديكنودونت ( كه به معني اوقات به عنوان خزندگان پستاندار مانند ناميده مي شدند) درزمان پرمين پاياني، حدود225 ميليون سال پيش يعني قبل از دايناسور ها زندگي مي كرد. فسيلهاي اين جانور درشرق روسيه كشف شده است. استمنوسوكوس درسال 1913 بوسيله پ. ك. كودينوف نام گذاري شد.

 

 يوبرونيتس( EUBRONTES):

( به صورت يو – برونت – تيس تلفظ مي شود) يوبرونتيس كيگاتيوس دايناسوري بود كه تنها ارروي ردپاي سه انگشتي اش شناخته شده است. يوبرونتيس به معني تندر واقعي است. ردپاهاي اين دايناسوردرسنگ ماسه ها حدود 16 -10 اينچ ( 41 – 5/25 سانتي متر) طول و5/4 – 5/3 فوت ( 4/1 – 1 متر) ازهم فاصله داشته اند. اين اندازه هانشان مي دهد كه اين دايناسور يك تروپود( دايناسور گوشتخوارودوپا) بوده است. اين ردپاها مربوط به 200 ميليون سال پيش يعني ژوراسيك آغازين هستند. ردپاهاي يوبرونتيس دركانكتيكوت – ايالات متحده يافت شده است. زمين شناسي بنام ادوارد هيچكاك آنهارادرسال 1845 نام گذاري كرد. هيچ استخوان فسيلي شده اي از اين دايناسور اطراف اين رد پا ها يافت نشده است. ولي بيش از 2000 رد پا در منطقه دايناسوراسنات پارك وجود دارد.

 

 يوسيلوفيسيس( EUCOELPOHYSIS):

( به صورت يو – سي – لو – في – سيس تلفظ مي شود) يوسيلوفيسيس( به معني شكل توخالي حقيقي) يك گوشتخواربود. اين دايناسور حدود 10 – 8 فوت ( 3 – 5/2 متر) طول وحدود66 – 33 پوند( 30 – 15 كيلوگرم) وزن داشت. اين تروپود كوئلوفيزوتيد درزمان ترياس پاياني ودر نيومكزيكو – ايالات متحده زندگي مي كرد. فقط اسكلتهاي غيركاملي ازاين دايناسوركشف شده است. يوسيلوفيسيس بوسيله سوليوان ولوكاس درسال 1999 نام گذاري شد. گونه خاص اين جنس يوسيلوفيسيس بالدوني نام دارد.

 

 يوديباموس( EUDIBAMUS ):

يوديباموس كورسوريس سوسماري كوچك وتندروبود كه دردوره پرمين، حدود290 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. اين خزنده اولين جانورشناخته شده اي است كه برروي دوپاراه مي رفت. پاهاي عقبي يوديباموس طويل وپاهاي جلوئي اش كوتاه وضعيف بودند.( پاهاي عقبي اش 64 درصد طويل تر ازپاهاي جلوئي اش بود و34 درصد طويل ترازتنه اش بود) اين جانور دم طويلي هم داشت. اين گياهخواربااستفاده ازسرعت زيادش ازچنگ شكارچيان مي گريخت. يوديباموس حدود 3/10 اينچ ( 1/26 سانتي متر) طول داشت. ديويدبرمان( از موزه تاريخي طبعيي كارنجي) تخمين زد كه اين جانورباسرعت حدود 15 مايل درساعت ( 24 كيلو متردرساعت) مي دويد. فسيلهاي اين سيناپسيد درگوتا – آلمان درسال 1993 كشف شد. اين جانور بوسيله رابرت ريز وهمكارانش نام گذاري شد. يوديباموس دايناسورنبود ولي ازگونه هاي اوليه خزندگان بود. ديمترودون هم عصراين دايناسور بود.

طبقه بندي: رده خزندگان، راسته ائوسوچيا، زيراسته بولوزاريدا، بولوزاريده

جنس يوديباموس، گونه يوديباموس كورسويس

 

 يوديمورفودون( EUDIMORPHODON):

يوديمورفودون( به معني دندان باشكل دو.تايي) يك تپروازبودكه حدود5/2 فوت ( 75% متر) طول داشت. اين جانورچشماني بزرگ، گردني كوتاه ، دندانهاي بسيارتيز درآرواره هايي نوك تيز ( براي خورن ماهي وحشرات) ودمي طويل داشت كه تنها به يك شكل مسطح الماس مانند ختم مي شد. اين جانوردرايتالياي امروزي ودرزمان ترياس پاياني زندگي مي كرد. يوديمورفودون دايناسور نبود ولي نوعي خزنده منقرض شده بود اين جانور درسال 1973 توسط زامبلي نام گذاري شد.

 

 يوهلوپوس( EUHELOPUS):

( كه به صورت يو – هل – و – پوس تلفظ مي شود) يوهلوپوس ( به معني پاهاي خوب باتلاقي ) يك ساروپود كاماراساريد بود كه درزمان ژوراسيك پاياني حدود 156 تا 150 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. اين گياهخوار گردني بسار بلند، بدني حجيم، دمي درازوسرجمجمه مانند وكوچك همراه با دندانهاي قاشقي شكل داشت. پاهاي جلوئي وپاهاي عقبي تقريبا يك اندازه بودند. اين دايناسور حدود 34 فوت ( 10 متر) طول داشت كه تنها گردنش حدود 16 فوت ( 5 متر) طول داشت. يوهلوپس بين 20 تا 24 تن وزن داشت. فسيلهاي اين جانوردرشاندونگ – چين يافت شد. اين دايناسور درسال 1956 توسط رومرنام گذاري شد.گونه خاص اين جنس يوهلوپوس زدانسكي نام دارد.

 

 يونوتوزاروس( EUNOTOSA URUS):

( به صورت يو – نوت – و – زار وس تلفظ مي شود) يونوتوزاروس آفريكانوس يك خزنده لاكپشت مانند بود( ولي دايناسور نبود) اين آمونيت حدود 250 ميليون سال پيش مي زيست. فسيلهاي نه چندان سالم اين دايناسور نشان مي دهد كه اين جانور 8 دنده پوسته اي تازه اطراف بدنش داشت. ( پوسته پايني يافت نشده وجمجمه آسيب ديده آن جزئيات اندكي را نشان مي دهد.

به احتمال زياد يونوتوزاروس ازاجداد لاكپشتهاي امروزي بوده است. اين جانور خزنده اي بود كه از كوتيلوزاربوجودآمده بود. فسيلهاي اين جانوردرافريقاي جنوبي يافت شده است.

 

 يووپلوسفالوس ( EUOPLOCEPHALUS):

( به صورت يو – او – پلو – سف – آ – لوس تلفظ مي شود) يووپلوسفالوس دايناسوري گياهخوار، زره داروسنگين بود كه درزمان كرتاسه پاياني ، حدود 70 – 76 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. اين دايناسور حدود 23 – 20 فوت

( 7- 6 متر) طول و8/5 فوت( 7/1 متر) پهنا داشت. اين جانور منزوي دمي استخواني وپوششي زره مانند داشت كه بيشتر سطح بدنش را مي پوشاند. فسيلهاي اين جانوردرآلبرتا – كانادا يافت شده است. يوپلوسفالوس بوسيله ديرينه شناسي بنام لامب درسال 1910 نام گذاري شد.

 

 يوپاركريا( EUPARKERIA):

نوعي آرلوزاريفورم كوچك، ابتدائي وخشكي زي بود خزنده اي ازاجداد آركوزارها. يوپاكرياشاخه اي از درخت زيان اوليه بود كه قبل ازپيدايش دايناسورها مي زيست.

اين جانور چهار پاي تند روبدني نيمه ايستاده داشت. اين خزنده مي توانست برروي چهار پاراه برود، پاهاي جلوئي اش كوتاه تر از پاهاي عقبي اش بودند. كه نشان مي دهد كه اين جانورقادر به دويدن برروي دوپانيز بوده است. اين خزنده گوشتخواردمي دراز، دستاني چهار انگشتي،آرواره هايي بزرگ وقابل انعطاف ودندانهاي اره مانند بسيار تيزي داشت. اين جانور حدود5/1 فوت

( 5% متر) طول داشت. يوپاركريا درزمان ترياس آغازين، حدود 225 ميليون سال پيش زندگي مي كرد.

 اوپاتاگوس( EUPATAGUS):

يوپاتاگوس آنتي لاروم گونه منقرض شده اي ازجانوران حفركننده ماسه بود كه حدود 5 – 4 اينچ ( 12 سانتي متر) قطر داشت. اين جانور درزمان ائوسن ( حدود 37 – 58 ميليون سال پيش ) زندگي مي كرد. بسياري ازفسيلهاي اين جانور درفلوريدا – ايالات متحده كشف شده است ( شاخه اكنيودرم ها، رده اكينوديده )

 اورامريكا( EURAMERICA):

اورا مريكا فصل مشترك قاره هاي اروپا وامريكا( دربخشي ازدوران فروزوئيك) است.

 

 اوراسيا( EURASIA):

اوراسياخشكي هاي اتصال دهنده اوروپا وآسيا به يكديگراست.

 

 اورنيوزاروس( EURHINOSAURUS):  

اورنيوزاروس يك ايكتيوزاربود كه حدود 5/6 فوت( 2 متر) طول داشت. برخلاف ساير ايكتيوزارها، اين جانورداراي آرواره بالايي بزرگي بود كه احتمالا براي به دست آوردن غذا ازطريق بهم ريختن كف درياها بكار مي رفته است. اين جانور درسرزمين امروزي آلمان ودرزمان ژوراسيك آغازين زندگي مي كرد. اين جانور دايناسور نبود ولي گونه اي منقرض شده ازخزندگان بود.

 

 يورونيكودون( EURONYCHODON):

( به صورت يور – ون – يك – و – دون تلفظ مي شود) يورونيكودون

( به معني دندان پنجه دار) يك تروپود تيتانوران بود كه بادينونيكوس ارتباط داشت. اين گوشتخوار دوپااحتمالا 5/6 فوت( 2 متر) طول داشت. اين جانور درزمان كرتاسه پاياني مي زيست. اين دايناسور تنها ازروي دندانهاي فسيل شده اش درپرتغال شناخته شده است. گونه خاص اين جنس يورونيكودون پورتوكالنسيس نام دارد. يورونيكودون بوسيله ديرينه شناساني به نام هاي تلس آنتونس وسيگوگنيوراسل درسال 1991 نام گذاري شد.

 

 دورياپسيد( EURYAPSID):

اورياپسيد گروهي از خزندگان دريايي بودند كه داراي جمجمه اي بودند كه تا پشت حفرات چشمشيان باز مي شد، درواقع زيرگروهي ازدياپسيدها بودند. اوريا پسيدها عبارت بودند ازپلسيوزارها، نوتوزارها، پالكودونت ها وايكتيوزارها.

 

 اوريپتريدا ( EURYPTERIDA):

اوريپتريدا ( به معني بال پهن) گوشتخواران دريايي منقرض شده هستند( كه ستون فقرات قطعه قطعه آنها بوسيله يك ماده كيتيني به پاها متصل بود) علاوه براين به آنها عقربهاي دريايي نيز گفته مي شود. اين شكارچيان نيش هاي عقرب مانند داشتند كه حاوي سم بودند. همچنين داراي سه جفت پا، دوبازوي پنجه دار، آرواره هايي قوي ودوباله براي شنا كردن، بودند. آنها احتمالا برروي پشتشان شنا مي كردند.

اوريپتريدها شامل اوريپتريوس، اونيكوپترلا، پتريگوتوس، ميكسوپتروس، اسليمونيا، پالميكنيوم ( يك جنس مشكوك ازروي فسيلهاي ردپايش شناخته شده است) وغيره بودند. اوريپتريدها دردوران پالئوزوئيك آغازين زندگي مي كردند ودردوره اردويسيسن حدود 400 ميليون سال پيش تكامل يافتند. البته بسياري ازفسيلهاي آنها دردوره سيلورين كشف شده است. اين جانوران درپديده انقراض عمومي اواخردوره پرمين از بين رفتند.

 

 يوسكلوزاروس( EUSKELOSAURUS):

(به صورت يو – سكل – و – زار – وس تلفظ مي شود) يوسكلوزاروس ( به معني سوسمار پادارخوب) يك دايناسور گياهخوار بود كه به خاطر استخوان ران بزرگش كه حدود 3 فوت ( 1 متر ) طول داشت نام گذاري شده است. اين چرنده بزرگ حدود 40 – 30 فوت ( 12 – 9 متر) طول واحتمالا حدود 8/1 تن وزن داشته است. اين ساروپود پلا تئوزاريد درترياس پاياني ودر لسوتوي آفريقاي جنوبي وزيمباوه امروزي زندگي مي كرد. صدها استخوان فسيل شده از اين دايناسور يافت شده است. يوسكلوزاروس بوسيله توماس هوكسلي درسال 1866 نام گذاري شد. گونه خاص اين جنس يوسكلوزاروس بروني نام دارد.

 

 يوسميلوس( EUSMILUS):

( به صورت يو – سميل – وس تلفظ مي شود) يوسميلوس يك گربه سانان دندان شمشيري بود كه درائوسن پاياني ( حدود 40 ميليون سال پيش ) دراوراسيا زندگي مي كرد كه اليگوسن به سمت شرق هم گسترش پيدا كرد وازطريق پل برنيگ لند به امريكاي جنوبي هم راه پيداكرد. فسيلهاي اين جانوردرفرانسه وايالات متحده ( درداكوتاي شمالي، داكوتاي جنوبي وايومينگ) يافت شده است. اين شكارچي دندانهاي شمشيري مانند بزرگي درآرواره بالائي اش داشت ولي غيرازآنها تنها 26 دندان دردهانش داشت ( بيشتر گوشتخواران حدود 44 دندان داشتند) آرواره هاي بزرگاين حيوان تا 90 درجه باز مي شدند. وبه جانور امكان مي داد تا با اين قيچي هاي نيرومند قربانيانش را ازپاي در بياورد. يوسيلوس حدود 8 فوت ( 5/2 متر) طول داشت اين جانور داراي بدني كشيده وكم ارتفاع ودمي بلند بود.

طبقه بندي: روخانواده فلوئيده ( گربه سانان، تمسها)، خانواده فليده ، زيرخانواده ماكايرودونتينا جنس يوسميلوس ، گونه كربراليس وغيره

 

 يوستنوپترون( EUSTHENOPTERON):

( بصورت يو – ستن – وپ – تر – ون تلفظ مي شود) يوستنوپترون ماهي استخواني، باله دار گوشتي وبزرگ بود كه دردوونين پاياني ( حدود 400 ميليون سال پيش ) زندگي مي كرد. يوستنوپترون ويژگيهاي تتراپودهاي اوليه راداشت وازاجداد دوزيستان بود. يوستنوپترون استخوانهاي هرمي شكلي درباله هاي دوتايي اش داشت. كه ساختار آن شبيه استخوانهاي دستان جانوران خشكي زي بود. جمجمه اين جانور ستون فقراتش ودندانهاي اين جانور بسيارشبيه جانوران خشكي زي بود. يوستنوپترون گوشتخوار بود وداراي دمي سه شاخه سري زره داروبدني كشيده بود. اين جانور يك باله پشتي وباله هاي مقعدي درنزديكي دمش داشت همچنين دوباله سينه اي نزديك سروآبشش هايش داشت. فسيلهاي اين ماهي ساركوپتريجيان دراروپا( اسكا تلند وروسيه ) وكانادا( كيوبك) يافت شده است.

طبقه بندي: رده اوستيكتيس( ماهي استخواني )، زيررده ساركوپتريجي( ماهي باله دار گوشتي) زيررده دوم ريپيد يستيا، راسته پستئولپيفورمها، جنس يوستنوپترون

 يوسترپتوسپونديلوس( EUSTREPTODPONDYLUS):

يوسترپتوسپوند يلوس ( به معني ستون فقرات به خوبي معكوس شونده) يك تروپود تيتانوران مگالوزاريد( دايناسور گوشتخواربزرگ دوپا) بود كه حدود 30 -23 فوت ( 9 – 7 متر) طول وحدود 550 – 440 پوند ( 250 – 200 كيلوگرم) وزن داشت. اين دايناسورشكارچي سريبزرگ دندانهاي بسيار تيز،

بلند وآرواره مانند، بازوهايي كوتاه، وساختار لگني ساده وابتدايي داشت. اين جانور درزمان ژوراسيك مياني، حدود 165 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. فسيلهاي غير كامل اين دايناسوردرانگلستان يافت شده است. يوسترپتوسپونديلوس درسال 1841 توسط ريچارد اوون نام گذاري شد. گونه خاص اين جنس يو سترپتوسپونديلوس اوكسونينسيس نام دارد، كه توسط س. آ. والكردرسال 1964 نام گذاري شد.

 

 يوتيكودون ( EUTHECODON):

يوتيكودون جنس منقرض شده اي ازكوگوديلها بود كه درنئوژن ( ميوسن مياني، حدودا 16 – 13 ميليون سال پيش) زندگي مي كرد. فسيلهاي اين جانور درخليج كاويراندو – كنيا درافريقا كشف شده است. اين جانور دايناسور نبوده است.

 

 تكامل ( EVUL  UTION):

تكامل مرحله اي است كه طي آن ژنهاي يك جمعيت جانوري به تدريج ( طي ميليونها سال) درپاسخ به فشارهاي زيست محيطي تغيير مي كنند( انتخاب طبعيي ) وجهشهاي ژنتيكي رخ مي دهند. اكثر اشكال موجودات زنده كه امروزه وجود دارند بوسيله اين فرانيد ها شكل گرفته اند.

 

 تكامل يافتن ( EVOLVE):

تكامل يافتن، درواقع توسعه يافتن موجودات زنده بوسيله فرانيد هاي تكامل است

كه طي آن ازطريق برخي راهها با شرايط محيطي جور مي شوند.

 

 اسكلت بيروني( EXOSKEL ETON):

يك اسكلت بيروني ، ساختار بدني سخت وزره داري است كه از كيتين ( نوعي پروتئين ) ساخته شده است . آرتروپودها ( حشرات، آركنيد ها، كه سخت پوستان وغيره ) اسكلت بيروني داشتند

 

 ماهيچه ا نبسط آور( EXTENSOR  MUSCLE):

ماهيچه انبسط آور ماهيچه اي است كه يك مفصل را راست مي كند ( اين ماهيچه متضاد ماهيچه جمع كننده است)

 

 منقرض شدن( EXTINCT):

گونه هاي جانوري كه منقرض شده اند درواقع ازبين رفته اند بيشتر گونه هاي جانوري كه قبلا وجود داشته اند اكنون منقرض شده اند كه شامل كليه دايناسورها نيز مي باشند.

 

 انقراض( EXTINCTION):

انقراض فرانيدي است كه طي آن گروههاي موجودات زنده از بين مي روند.