|
عنوان پژوهش |
ملیت |
نام شیمیدان |
سال |
|
کشف
قوانین دینامیک شیمیایی و
فشار اسمزی در محلولها |
هلند |
یاکابوس هنریکوس وانت هوف
(1922ـ1852) |
1901 |
|
برای آزمایشهای سنتزیاش درباره شکر و
گروههای مواد پورین |
آلمان |
هرمان امیل فیشر
(1919ـ1852) |
1902 |
|
برای نظریه الکترولیتیاش درباره تجزیه |
سوئد |
سوانته آگوست آرنیوس
(1927ـ1859) |
1903 |
|
کشف
عناصر گازی کمیاب در هوا و تعیین محلشان در
جدول تناوبی |
بریتانیای کبیر |
ویلیام رامزی
(1916ـ1852) |
1904 |
|
پژوهشها درباره رنگهای آلی و ترکیبات
آروماتیک هیدروکربنی |
آلمان |
یوهان فردریک ویلهلم آدولف فون بایر
(1917ـ1853) |
1905 |
|
برای تحقیقات درباره فلوئور
و جداسازی آن و همچنین برای کارش در زمینه
کوره الکتریکی
موآسان |
فرانسه |
هانری موآسان
(1907ـ1852) |
1906 |
|
برای پژوهشهای زیست شیمیاییاش و کشف
تخمیر مستقل از یاخته |
آلمان |
دوارد بوخنز
(1917ـ1860) |
1907 |
|
برای تحقیقات در زمینه
فروپاشی عناصر و
شیمی مواد پرتوزا |
بریتانیای کبیر |
ارنست رادرفورد
(1937ـ1871) |
1908 |
|
برای تحقیقات درباره
کاتالیز و برای
پژوهشهایش در زمینه اصول بنیادی
تعادلهای شیمیایی و
سرعتهای
واکنش |
آلمان |
ویلهلم استوالد
(1932ـ1853) |
1909 |
|
برای پژوهش پیشگامانهاش در زمینه
ترکیبات چرخهای
آلی |
آلمان |
اتو والاخ
(1931ـ1847) |
1910 |
|
برای کشف
رادیوم
و پولونیوم
و برای جداسازی
و مطالعه رادیوم |
فرانسه |
ماری
اسکلودوسکا کوری
|
1911 |
|
برای کشف واکنشگر گرینیار که در پیشرفت
شیمی آلی بسیار موثر بود.
برای هیدروژندار کردن ترکیبات
آلی در حضور فلزات خردشده نرم ، که در شیمی آلی پیشرفت
فوق العادهای پدید
آورد. |
فرانسه |
ویکتور گرینیار
(1935ـ1871)
پاول ساباتیه
(1941ـ1854) |
1912 |
|
برای کارش درباره اتصال اتمها در
مولکولها |
سوئیس |
آلفرد ورنر
(1919ـ1866) |
1913 |
|
برای تعیین دقیق
جرم
اتمی
بسیاری از
عناصر
شیمیایی |
ایالات متحده آمریکا |
تیودور ویلیام ریچاردز
(1928ـ1868) |
1914 |
|
برای تحقیقات درباره رنگدانه گیاهان و به
ویژه کلروفیل |
آلمان |
ریچارد مارتین ویلستاتر
(1942ـ1872) |
1915 |
|
برای سنتز آمونیاک با استفاده از عناصر
آن |
آلمان |
فریتس هابر
(1934ـ1868) |
1918 |
|
برای پژوهشها در گرما شیمی |
آلمان |
والتر هرمان نرنست
(1941ـ1864) |
1920 |
|
برای مطالعه اجسام پرتوزا و تحقیقاتی
درباره منشا و ماهیت ایزوتوپها |
بریتانیای کبیر |
فردریک سدی
(1945ـ1877) |
1921 |
|
برای کشف ایزوتوپها در تعداد زیادی از
عناصر ناپرتوزا که با استفاده از طیف نگار جرمی ساخت
خودش صورت پذیرفت، و برای اعلام قاعده عدد صحیح |
بریتانیای کبیر |
فرانسیس ویلیام آستون
(1945ـ1877) |
1922 |
|
برای ابداع روش میکروآنالیز برای مواد
آلی |
اتریش |
فریتس پرگل
(1930ـ1869) |
1923 |
|
برای نشان دادن
ماهیت ناهمگن
محلولهای کلوئیدی |
آلمان |
ریچارد آدولف زیگموندی
(1929ـ1865) |
1925 |
|
برای کارش درباره سیستم پراکنده |
سوئد |
تیودور سوید برگ
(1971ـ1884) |
1926 |
|
برای بررسی درباره اجزای سازنده
اسیدهای صفراوی
و مواد وابسته |
آلمان |
هاینریس اتو ویلاند
(1957ـ1877) |
1927 |
|
برای تحقیقات درباره اجزای سازنده
استرولها و ارتباط آنها با
ویتامینها |
آلمان |
آدولف اتو راینهولد واینداوس
(1959ـ1876) |
1928 |
برای بررسی
تخمیر شکر و
آنزیمهای تخمیر
کننده
برای بررسی تخمیر
شکر و آنزیمهای
تخمیر کننده |
بریتانیای کبیر
سوئیس
|
آرتور هاردن
(1940ـ1865)
هانس کارل آگوست سیمون
فون اویلر چلپین
(1964 1873) |
1929 |
|
برای تحقیقات در
ساختار همین و کلروفیل و به ویژه برای
سنتز همین |
آلمان |
هانس فیشر
(1945ـ1881) |
1930 |
|
برای ابداع و توسعه روشهای شیمیایی با
فشار زیاد |
آلمان |
کارل بوش
(1940ـ1874)
فردریک برگیبوس
(1949ـ1884) |
1931 |
|
برای کشفها و بررسیهایش در زمینه شیمی
سطح |
ایالات متحده آمریکا |
ایروینگ لانگمیور
(1957ـ1881) |
1932 |
|
برای کشف هیدروژن سنگین |
ایالات متحده آمریکا |
هارولد کلی تون اوری
(1981ـ1893) |
1934 |
|
برای سنتز عناصر جدید پرتوزا |
فرانسه |
فردریک ژولیو
(1958ـ1900)
ایرن ژولیو ـ کوری
(1956ـ1897) |
1935 |
|
برای پژوهش درباره گشتاور دوقطبی
مولکولها و پراش اشعه ایکس و الکترون در گازها |
هلند |
پتروس پیتر یوسفوس ویلهلموس دبای
(1964ـ1884)
|
1936 |
|
برای تحقیقاتش درباره کربوهیدراتها و
ویتامین
C
برای پژوهشهایش درباره
کاروتنوییدها ، فلاوینها ، و ویتامینهای
A و 2B |
بریتانیای کبیر
سوئیس
|
والتر نورمن هاورث
(1950ـ1883)
پاول کارر
(1971ـ1889) |
1937 |
|
برای پژوهش درباره کاروتنوییدها و
ویتامینها |
آلمان |
ریچار کوهن
(1967ـ1900) |
1938 |
|
برای کار درباره هورمونهای جنسی
پستانداران
برای کارهایش
درباره پلی متیلنها و
پلی ترپینهای بالاتر |
آلمان
سوئیس |
آدولف فردریک یوهان بوتنانت
( -1903)
لیوپولد روژیکا
(1976ـ1887)
|
1939 |
|
پژوهش درباره کاربرد ایزوتوپها به عنوان
ردیاب در مطالعه فرایندهای شیمیایی |
مجارستان |
گیورگ دوهوسی
(1966ـ
1885) |
1943 |
|
برای کشف
شکافت
در هستههای سنگین |
آلمان |
اتوهان
(1968ـ1879) |
1944 |
|
برای تحقیقات و کشف در زمینه شیمی
کشاورزی و تغذیه بویژه روش نگهداری علوفه حیوانات |
فنلاند |
آرتوری ایلماری ویرتانن
(1973ـ1895) |
1945 |
|
برای کشف امکان تبلور آنزیمها
برای تهیه آنزیمها و
پروتیینهای ویروسی به صورت خالص |
ایالات متحده آمریکا |
جیمز باچلر سامنر
(1955ـ1887)
جان هاوارد نورتراپ
(1987ـ1891)
وندل مردیث استانلی
(1971ـ1904) |
1946 |
|
برای تحقیق در زمینه محصولات گیاهی با
اهمیت زیست شناختی ، به ویژه آلکالوییدها |
بریتانیای کبیر |
رابرت راینسون
(1975ـ1886) |
1947 |
|
تحقیق درباره
الکتروفورز و تجزیه از طریق جذب ، و به ویژه برای
کشفیاتش درباره
ماهیت ناهمگن پروتیینهای سروم |
سوئد |
آرنه
ویلهلم کاورین تیسلیوس
(1971ـ1902) |
1948 |
|
پژوهش در زمینه
ترمودینامیک شیمیایی
، و به ویژه
بررسی رفتار اجسام در دماهای بسیار
پایین |
ایالات متحده آمریکا |
ویلیام فرانسیس گیاک
(1982ـ1895) |
1949 |
|
برای کشف
دیانهای مصنوعی |
آلمان |
اتو پاول
هرمان دیلس
(1954ـ1876)
کورت الدر
(1958ـ1902) |
1950 |
|
برای کشف در
شیمی عناصر فرا اورانیوم |
ایالات متحده آمریکا |
آدوین ماتیسون مک میلان
(1991ـ1907)
کلن تیودور سیلورگ
( ـ1912) |
1951 |
|
برای ابداع
کروماتوگرافی پارشی |
بریتانیای کبیر |
آرچرجانپورترمارتین
( ـ1910)
ریچارد
لارنس میلینگتون سینج ( 1914) |
1952 |
|
برای کشفها در زمینه
شیمی ماکرومولکولها |
آلمان |
هرمان استادینگر
(1965ـ1881) |
1953 |
|
برای تحقیقات درباره
ماهیت پیوند شیمیایی و کاربرد آن برای ساختار مولکولهای
پیچیده |
ایالات متحده آمریکا |
لینوس
کارل پاولینگ
(1994-1901) |
1954 |
|
برای پژوهش درباره
ترکیبات گوگردی و بویژه برای اولین سنتز هورمون پلی
پیتیدی |
ایالات متحده آمریکا |
وزیسنت دو وینود
(1978ـ1901) |
1955 |
|
برای تحقیق در
مکانیک واکنش شیمیایی |
بریتانیای کبیر
شوروی(سابق) |
سیریل نورمن هنشل وود
(1967ـ1897)
نیکولای نیکولاویچ
سمنوف (1986ـ1896) |
1956 |
|
برای پژوهش درباره
نوکلئوتیدها و
کوآنزیمهای نوکلئوتیدی |
بریتانیای کبیر
|
الکساندر تاد
( ـ1907) |
1957 |
|
برای پژوهش درباره
ساختار پروتیینها
، به ویژه
ساختار انسولین |
بریتانیای کبیر
|
فردریک سانجر
( ـ1918) |
1958 |
|
برای کشف و بسط روشهای
پولارو گرافی |
چکسلواکی |
یاروسلاو هیرووسکی
(1967ـ1890) |
1959 |
|
برای ابداع روش استفاده از کربن ـ14 در
سنیابی باستان شناسی
،
زمین
شناسی
،
ژئوفیزیک
و سایر
رشتههای علمی |
ایالات متحده آمریکا |
ویلارد فرانک لیبی
(1980ـ1908) |
1960 |
|
برای پژوهش درباره
جذب و تحلیل دی اکسید کربن در
گیاهان |
ایالات متحده آمریکا |
ملوین کالوین
( ـ1911) |
1961 |
|
برای مطالعاتش درباره
ساختار پروتیینهای کروی |
بریتانیای کبیر |
ماکس فردیناند پروتس
( ـ1914)
جان کاودری کندرو
( ـ1917) |
1962 |
|
برای کشفهایش در زمینه
شیمی و فنآوری بسپارهای بزرگ |
آلمان
ایتالیا |
کارل زیگلر
(1973،1898)
جیولیوناتا
(1979ـ1903) |
1963 |
|
برای
تعیین ساختار مواد
حائز اهمیت در
زیست شیمی با استفاده از روشهای
اشعه
ایکس |
بریتانیای کبیر |
دوروتی کراوفوت هاجکین
(1994ـ1910) |
1964 |
|
برای دستاوردهایش در هنر
سنتز ترکیبات آلی |
ایالات متحده آمریکا
|
رابرت برنز وود وارد
(1979ـ1917) |
1965 |
|
برای کار بنیادیاش درباره
پیوندهای شیمیایی
و ساختار
الکترونی مولکولها بر مبنای روش
اوربیتال
مولکولی |
ایالات متحده آمریکا
|
رابرت مولیکن
(1986ـ1896) |
1966 |
|
برای مطالعاتش درباره
واکنشهای بسیار سریع
شیمیایی |
آلمانغربی(سابق)
بریتانیای کبیر |
مانفرد آیگن
( ـ1927)
رونالد جورج ریفورد
نوریش (1978ـ1897)
جورج پورتر ( ـ1920) |
1967 |
|
برای کشف روابط معکوس که در
ترمودینامیک
فرایندهای برگشت ناپذیر
نقشی بنیادی
دارند |
ایالات متحده آمریکا |
لارس آنساگر
(1976ـ1903) |
1968 |
|
برای پژوهش فعالانه در ارایه مفهوم
صورتبندی و کاربرد شیمیایی آن |
بریتانیای کبیر
نروژ
|
درک بارتون
( ـ1918)
آدهاسل
(1981ـ1897) |
1969 |
|
برای کشف
نوکلئوتیدهای شکر
و نقش آنها در
بیوسنتز کربوهیدرات |
آرژانتین |
لوئیس للوآر
(1987ـ1906) |
1970 |
|
برای مشارکت فعالانه در شناخت
ساختار الکترونی و هندسه مولکولها و به ویژه رادیکال
آزاد |
کانادا |
جرارد هرزبرگ
( ـ1904) |
1971 |
|
برای کار پژوهشیاش در مورد مولکول ریبونوکلیاز ، به
ویژه درباره وابستگی بین ترتیب آمینو اسید و صورتبندی
فعال زیست
شناختی
برای مشارکت در
شناسایی رابطه میان ساختار شیمیایی و فعالیت کاتالیزوری
مرکز فعال در مولکول ریبونوکلیاز. |
ایالات متحده آمریکا |
کریستیان انفین سن
(1995ـ1916)
استانفورد مور
(1982ـ1913)
ویلیام استاین
(1980ـ1911) |
1972 |
|
، برای کار پیشگامانهاش درباره
شیمی ترکیبات آلی فلزی موسوم به ترکیبات ساندویچی |
آلمان غربی(سابق)
بریتانیای کبیر |
ارنست اتو فیشر
( ـ1918)
جفری ویلکینسون
( ـ1921) |
1973 |
|
برای دستاوردهای بنیادیاش در هردو زمینه نظری و تجربی
در
شیمی ـ فیزیک بسپارها |
ایالات متحد امریکا |
پاول فلوری
(1985ـ1910) |
1974 |
برای کار پژوهشیاش درباره فضا شیمی مربوط به
واکنشهای کاتالیز شده با آنزیمها
برای
تحقیقاتش درباره
فضا شیمی واکنشها و
ترکیبات آلی |
استرالیا
سوئیس |
جان وارکاپ کورنفورث
( ـ1917)
ولادیمیر پرلوگ
( ـ1906) |
1975 |
|
برای مطالعاتش درباره
ساختار بورانها
که مسایل پیوند شیمیایی
را روشن ساخت |
ایالات متحد آمریکا |
ویلیام لیبس کامب ـ پسر
( ـ1919) |
1976 |
|
برای پژوهشهایش در
ترمودینامیک ناترازمندی
، به ویژه
نظریه
ساختارهای اتلافی |
بلژیک |
ایلیا پریگوژین
( ـ1917) |
1977 |
|
برای مشارکت فعالانهاش در شناسایی
انتقال انرژی زیست شناختی
از طریق فرمولبندی
شیمی اسمزی |
بریتانیای کبیر |
پیتر میچل
(1992ـ1920) |
1978 |
|
برای بسط مفهوم اتصالات موقت شیمیایی در مولکولهای
پیچیده |
ایالات متحد آمریکا
آلمان |
هربرت براون
( ـ1912)
گیورگ ویتیگ
(1987ـ1897) |
1979 |
برای مطالعات بنیادیاش درباره
زیست ـ شیمی نوکلییک اسیدها
با توجه ویژه به
DNA باز ترکیب شونده
برای نقش مهمش در
تعیین ترتیب بازها در نوکلییک
اسیدها |
ایالات متحد آمریکا
بریتانیای کبیر |
پاول برگ
( ـ1926)
والتر گیلبرت
( ـ1932)
فردریک سانجر
( -1918) |
1980 |
|
،، برای نظریههایش درباره نحوه انجام
واکنش های شیمیایی |
ژاپن
آمریک |
کنی چی فو کویی
( -1918)
روآلد هافمن
( ـ1937) |
1981 |
|
برای ابداع روش بلورشناسی
با
میکروسکوپ الکترونی
، و توضیح ساختار پروتیینهای پیچیده نوکلییک اسیدها که
به لحاظ
زیست شناسی حائز اهمیتاند |
بریتانیای کبیر
|
آرون کلاگ
( -1926) |
1982 |
|
برای مطالعاتش درباره سازوکار واکنشهای
انتقال الکترون ، به ویژه واکنشهای ترکیبات پیچیده فلزی |
ایالات متحد آمریکا |
هنری تاب
(
ـ1915) |
1983 |
|
برای روش شناسیاش در سنتزهای شیمیایی
ماتریس جامد |
ایالات متحد آمریکا |
رابرت بروس مریفیلد
(
ـ1921) |
1984 |
|
برای ابداع روشهای مستقیم تعیین ساختار
بلورها
برای کار پژوهشیاش در
دینامیک فرایندهای بنیادی شیمیایی |
ایالات متحد آمریکا |
هربرت هاپتمن
( -1917)
جروم کارل
( ـ1918) |
1985 |
|
برای کار پژوهشیاش در دینامیک فرایندهای
بنیادی شیمیایی |
ایالات متحد آمریکا
کانادا |
دادلی هر شباخ
( -1932)
یوانلی
( -1936)
جان پولانی
( -1929) |
1986 |
|
برای کار پژوهشیاش درباره مولکولهای
سنتزی که در فرایندهای زیستی میتوانند نقشی همانند
واکنشهای شیمیایی حیاتی داشته باشند |
ایالات متحد آمریکا
فرانسه
آمریکا |
دونالد کرام
( 1919)
ژان ـ ماری لهن
( ـ1939)
چارلز پدرسن
(1989ـ1904) |
1987 |
|
برای روشن ساختن ساختار سه بعدی کمپلکسی
از پروتیینها که نقشی اساسی در فوتوسنتز دارند |
آلمان غربی(سابق) |
یوهان دایزنهوفر
( -1943)
رابرت هوبر
( -1937)
هارتموت میکل
( -1948) |
1988 |
|
برای کشف این که
RNA
میتواند مانند
آنزیم عمل کند |
ایالات متحد آمریکا و کانادا
ایالات متحد آمریکا |
سیدنی آلتمن
(
ـ1939)
توماس سچ
( ـ1947) |
1989 |
|
برای ابداع روش تجزیه و تحلیل باز سنتزی
به منظور سنتز مولکولهای پیچیده بر مبنای الگوی ساختاری
طبیعی آنها |
ایالات متحد آمریکا |
الیاس کوری
(
ـ1928) |
1990 |
|
برای نقش اساسیاش در کاربرد طیف نمایی
تشدید مغناطیسی هستهای در تجزیه شیمیایی |
سوئیس |
ریشارد ارنست ( ـ1933) |
1991 |
|
برای تجزیه و تحلیل ریاضیاتی انتقال
الکترون بین مولکولها در محلول |
ایالات متحد آمریکا |
رادولف مارکوس
(
ـ1923) |
1992 |
|
برای ابداع روش
تکثیر بخش منفردی
از ژن |
ایالات متحد آمریکا
کانادا
|
کاری مولیس
( ـ1944)
مایکل اسمیت (
ـ1932) |
1993 |
|
برای ابداع روشهای ساخت ،
پایدارسازی ،
مطالعه و بازترکیب اجزای
باردار مثبت مولکولهای هیدروکربنی |
ایالات متحد آمریکا |
جورج اولا
( ـ1927) |
1994 |
| |
|
|
1995 |
| |
|
|
1996 |
| |
|
|
1997 |
| |
|
|
1998 |
| |
|
|
1999 |
| |
|
|
2000 |
| |
|
|
2001 |
| |
|
|
2002 |
| |
|
|
2003 |
| |
|
|
2004 |
