|
چرخه هستي – منظومه شمسي (1)
آزمايش
|
دانش آموزان دور خورشيد مي گردند و مي چرخند.
|

|
اهداف:
●
تحقيق درباره سيارات
●
تشخيص چرخش يا حركت وضعي و گردش يا حركت انتقالي سيارات
لغات:
محور – سيارات – بازتابيده – گردش يا حركت انتقالي – چرخش
يا حركت وضعي
مواد لازم:
●
چهار عدد نور افكن يا لامپ
●
كره آسماني باد كردني
|
|
|
پيش زمينه:
سيارات به دور خورشيد مي گردند . اين حركت ، حركت انتقالي
ناميده مي شود . هر كدام از سيارات به دور محوري داخلي خود نيز
مي چرخند كه حركت وضعي مي گويند . اگر چه اين اصطلاحات حاصل
تصورات ساده ما هستند . اما زبان ما گاهي اوقات اين واژگان را
بطورمتفاوتي استفاده مي كند . برايمثال گردش حركت انتقالي به
معني گردش درون چيزي است مانند گردش كه در واقع چرخش است . اين
باعث اشتباه كردن استفاده از اين لغات ستاره شناسي براي آنها
مي شود.
روش كار:
1ـ
براي دانش آموزان معني گردش و چرخش را توضيح دهيد . كلاس را
تاريك كنيد . از چهار دانش آموز بخواهيد كه پشت به پشت بايستند
وچهار چراغ يا چراغ قوه به سمت خارج در دست داشته باشند . اين
دانش آموزان خورشيد هستند. مابقي دانش آموزان را طوري تقسيم كنيد
بطوريكه به آرامي دور خورشيد بگردند . آنها سياره ها هستند .
سيارات را در حين گردش به دور خورشيد بچرخانيد . اين تمرين را در
فضاي باز بزرگي انجام دهيد.
از خورشيد بپرسيد كه چقدر طول مي كشد كه سياراتيك دور كامل بهدور
آن بگردند. از بچه ها بپرسيد چقدر طول مي كشد تا زمين يك دور به
دور خورشيد بگردد (365 روز در سال ) . از سيارات بپرسيد چقدر طول
ميكشد تا دور خود بچرخند. از دانش آموزان بپرسيد كه چقدر طول مي
كشد كه زمين واقعي يكبار به دور خود بگردد (يك روز) .
2ـ از دو دانش آموز بخواهيد كه فكر كنند زمين و ماه هستند . زمين
را ثابت و چرخان نگه داريد و ماه رابه دور زمين بگردانيد . به كلاس
توضيح دهيد اين دو حركت هنگامي رخ مي دهد كه كل سيستم زمين – ماه
به دور خورشيد مي گردند .
3ـ از كلاس بپرسيد كه آيا زمين و ماه خود به خود مي درخشند (خير )
. از دانش آموزان بپرسيد نور از كجا مي آيد (خورشيد ) . بگوييد كه
نور از خورشيد آغاز مي شود ، از ماه منعكس مي شود و ما از زمين
آنرا مي بينيم . بنابراين به نظر مي رسد كه ماه نور توليد مي كند ،
اما اينطور نيست .
4ـ با استفاده از كره بادكردني ، به دانش آموزان نشان دهيد كه زمين
به بالا و پايين نمي چرخد بلكه دور محوري كه با زاويه اي نسبت به
خورشيد كج شده است ، مي چرخد . ميانگين هاي واقعي كج شدگي 5/23
درجه است . نقطه اي را در بخش خالي كلاس به عنان خورشيد در نظر
بگيريد . به دانش آموزان بگوييد كه وقتي شما مي گوييد گردش ( يا
حركت انتقالي ) ، بايد شروع به قدم زدن دور خورشيد كنند و وقتي مي
گوييد چرخش ( يا حركت وضعي ) ، بايد به دور خود بچرخند . اين تمرين
مي تواند بازي جالبي باشد . اين كار راتا زمانيكه همه سر جاي خود
برگردند ( يك دور به دور خورشيد) انجام دهيد كه مي تواند وقت زياد
بگيرد .
5ـ همانطور كه دننش آموزان به دور خود مي چرخند، مطمئن شويد كه
آنها زماني راكه رو به چراغ ( خورشيد ) هستند را به عنوان روز ، و
زماني را كه پشت به خورشيد هستند را به عنوان شب مي فهمند .
6ـ مطمئن شويد كه دانش آموزانتان چرخش و گردش همزمان را درك كرده
اند . بعضي دانش آموزان با انجام همزمان هر دو حركت مشكل دارند .
به دانش آموزان بگوييد كه همه چيز در هستي در حال حركت هستند،
مانند زمين ، ماه ، سيارات ، خورشيد وحتي تمام كهكشانها . در يك
كلام تمام هستي در حال حركت است . اين صحبت ها را زماني انجام دهيد
كه بچه ها در حال گردش به دور خورشيد و
چرخش به دور خود هستند .
|