جاكسارتوزاروس (JAXARTOSAURUS)

(به صورت جاكس – سار – تو – زار – وس تلفظ مي شود) جاكسارتوزاروس (به معني سوسمار جاكسارتز كه نام رودخانه اي در قزاقستان است) حدود 30 فوت (9 متر) طول داشت. اين هادروزاريد لامبيوزارين، يك دايناسور منقار اردكي بود. تكه فسيلهاي (بخشهايي از جمجمه ) در نزديكي رودخانه جاكسارتز در قزاقستان يافت شد. اين گياهخوار دندانهايي مسطح داشت. اين جانور در كرتاسه پاياني ، حدود 93 – 91 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. جاكسارتوزاروس توسط ريابينين در سال 1939 نام گذاري شد. گونه خاص اين جنس جاكسارتوزاروس آرالنسيس نام دارد.

جاكوس آ. گاوئتير  (GAUTHIER  , JACQUES A.)

جاكوس آ. گاوئتير ديرينه شناس آمريكايي و استاد زمين شناسي و ژئوفيزيك دانشگاه يال امريكا بود. وي درمورد طبقه بندي دايناسورها، پرندگان و سوسمارها (شامل مارمولكها، كروکوديلها و رينكوسفالين ها) بسيار زياد كار كرد. در سال 1986 گاوئتير بيش از 100 خصوصيات پرندگان و دايناسورها را بررسي كرد و نشان داد كه پرندگان از دايناسورهاي كوئلوروزارين بوجود آمده اند.

جان استروم (Ostrom, John)

جان استروم، ديرينه شناس آمريكايي بود كه همراه با گرانت مير، دينونيكوس را كشف (1964) و نام گذاري (1969) كرد. وي دايناسورهاي ميكرووناتور (1970)، ساروپلتا (1970) و تنونتوزاروس (1970) را نام گذاري كرد. استروم هم از طرفداران اين فرضيه است كه پرندگان از دايناسورهاي تروپود به وجود آمده اند. استروم معتقد است كه دماي بدن دايناسورها بالا بوده كه باعث راست بودن آنها مي شده است (1969). كتاب هاي استروم شامل »دنياي عجيب دايناسورها« (پوتنام 1964) و »دايناسورها« (شركت چاپ زيست شناسي كارولينا 1984)، »دايناسورهاي مارش: مجموعه اي از كوموبلوف« (مك اينتوش و دودسون، چاپ دانشگاه يال، 2000) و غيره مي باشد. پرنده/دايناسور راهوناويس استرومي از دوره كرتاسه، به افتخار استروم نام گذاري شد.

جان هورنر (HORNER , JOHN R.)

جان (جك) هونر ديرينه شناس آمريكايي است (وي در 15 ژوئن 1946 در شلبي مونتانا به دنيا آمد) او دايناسورهاي زير را نام گذاري كرده است. مايازارا (همراه با مايكلا 1979) و اورودروميوس (همراه با ويشامپل 1988) اولين تخمها (مايازارا) را در امريكا كشف كرد و اولين شاهد مراقبت دايناسور هاي والد از بچه ها را بدست آورد. هورنر متصدي بخش ديرينه شناسي موزه روكينز، بوزمان در مونتانا – ايالات متحده است وي در دانشگاه مونتانا در مورد اهميت زمين شناسي و جانور شناسي نيز فعاليت مي كند. هورنز نويسنده كتابهاي زير است: توضیح نام کتاب ناشر ووركمن 1988 خاك برداري براي دايناسورها همراه با د. لسم، سيمون و اسچاستر 1993 T ركس كامل موزه روكيز، دانشگاه ايالتي مونتانا 1985 مايا دايناسوري كه رشد كرد همراه با لسم 1992 حفاري براي تيرانوزاروس اكس دانشگاه كمبريج 1994 تخمها و بچه هاي دايناسور هارپركولينز 1997 زندگي دايناسور هورنر مشاور تكنيكي فيلم پارك ژوراسيك و دنياي گمشده نيز بود.

جانبي  (Lateral)

جانبي به معناي پهلو يا يك طرف جاندار است.

جانبي  (DISTAL)

جانبي به معناي دور از نقطه اتصال به بدن است.

جيمز جانسون  (JENSEN , JAMES A.)

جيمز جانسون ديرينه شناسي آمريكايي بود كه دايناسورهاي زير را كشف كرد. سوپرزاروس (1972) و آلترازاروس (1979) وي همچنين دايناسور هاي زير را نام گذاري كرد. كاتتوزاروس (1988)، ديسيلوزاروس (1985)، خانواده تورووزاريده (1985) و تورووزاروس (همراه با پ. م. گالتون 1979).

ورنر جاننچ  (JANENSCH  , WERNER)

ورنر جاننچ ديرينه شناسي آلماني و مصدي موزه (موزه تاريخي طبیعي برلين) بود كه (همراه با ادوين هنيگ) لايه هاي تنداگورا در تانزانياي فعلي در آفريقا را بررسي كرد. اين گروه، بسياري از دايناسورهاي دوره ژوراسيك پسين را كشف كردند كه شامل تعدادي براكيوزاروس بود. جاننچ، ديكرائوزاروس (در سال 1914) و الافروزاروس (در سال 1920) را نام گذاري كرد.

جاننچيا ( JANENSCHIA)

(به صورت جا – نن – چي – آ تلفظ مي شود) جاننچيا (از نام ورنر جاننچ نام گذاري شد) يك دايناسور ساروپود بزرگ بود كه 80 فوت (24 سانتي متر) طول داشت و در تانزانيا، آفريقا يافت شد. تنها دو دست، سه پاي پنجه دار عقبي و مهره هاي پشت و دم از اين جانور يافت شده است. اين دايناسور گياهخوار، غول پيكر و گردن بلند و دم دراز در ژوراسيك پاياني، حدود 150 – 156 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. اين دايناسور اولين تيتانوزاريد شناخته شده بود كه توسط ديرينه شناسي به نام راپرتويلد در سال 1991 نام گذاري شد. گونه خاص اين جنس جاننچيا روستا نام دارد.

جانور حشره خوار ( INSECTIVORE)

يك اينسكتيور (جانور حشره خوار) موجود زنده اي است كه بيشتر از حشرات تغذيه مي كند. برخي از دايناسورهای كوچكتر (نظير كامپسونگناتوس) حشره خوار بودند.

جانور نشخوار كننده (RUMINANT)

نشخوار كننده، جانوري است كه غذايش را بارها هضم مي كند. اين غذا معمولاً مواد سخت گياهي مانند علف است. نشخوار كنندگان شامل گاوها، گوسفندان، بزهاي كوهي و شترها مي باشند.

جاینوزاروس (JAINOSAURUS)

(به صورت جاي – نو – زار – وس تلفظ مي شود) جانيوزاروس ساروپودي با 58 فوت (18 متر) طول بود به عبارت ديگر يك دايناسور تيتانوزاريد بود كه در هندوستان كشف شد. اين جانور گياهخوار در زمان كرتاسه پاياني مي زيست. اين جانور در سال 1995 توسط هيونت، لاكلي، لوكاس و مير نام گذاري شد.

جرانوزاروس (GERANOSAURUS)

(به صورت جر – آن – و – زار – وس تلفظ مي شود) جرانوزاروس (به معني سوسمار درنا مانند) يك دايناسور اورنيتيچين هترودونتوزاريد كوچك و تندرو بود كه در ژوراسيك آغازين حدود 194 – 208 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. آرواره ناقص كه در آفريقاي جنوبي يافت شد، شناخته شد. گونه خاص اين جنس گرانوزاروس آتاووس نام دارد. كرانوزاروس در سال 1911 به وسيله بروم نام گذاري شد. اين دايناسور يك جنس مشكوك است.

جغرافياي ديرينه (PALEOGEOGRAPHY)

جغرافياي ديرينه، مطالعه عوارض جغرافيايي زمين در زمانهاي گذشته است.

جك (لطيفه)  (JOKES)

بهترين جكها (لطيفه ها) جكهاي دايناسوري است.

جمجمه (BRAINCASE)

جمجمه بخشي از اسكلت است كه مغز در آن جاي دارد و از آن محافظت مي كند.

جناغ  (FURCULA)

جناغ، استخوان سينه پرندگان است.

جنس  (GENUS)

در طبقه بندي، يك جنس گروهي از موجودات زنده مشابه و يا خويشاوند هستند. يك جنس شامل يك يا تعداد بيشتري گونه هستند. گروهي از جنسهاي مشابه يك خانواده را شكل مي دهند. در نام گذاري علمي يك موجود زنده اولين نام مربوط به جنسش است (براي مثال بشر هوموساپينس است – جنس ما انسانها هومو مي باشد.)

جنس مشكوك  (NOMEN DUBIUM)

اگر طبقه بندي يك جنس (گونه) مشخص و قطعي نباشد، نام جنس (يا گونه) به صورت جنس مشكوك توصيف مي شود. جنس مشكوك، فاقد معيارهاي دقيقي است كه توسط كدهاي بين المللي در فهرست اسامي جانور شناسي آمده و به عنوان نام علمي رسمي و قانوني شناخته نمي شود. اغلب اين مسأله به اين علت است كه فسيل كافي وجود ندارد. مثلاً آكانتوفوليس، آلتيس پيناكس و تراكودون، جنسهاي دايناسوري هستند كه هر يك از آنها به عنوان جنس مشكوك توصيف شده اند.

جيمز جنسن  (JENSEN , JAMES A.)

جيمزجنسن ديرينه شناسي آمريكايي بود كه دايناسورهاي زير را كشف كرد. سوپرزاروس (1972) و آلترازاروس (1979) وي همچنين دايناسور هاي زير را نام گذاري كرد. كاتتوزاروس (1988)، ديستيلوزاروس (1985)، خانواده تورووزاريده (1985) و تورووزاروس (همراه با پ. م. گالتون 1979).

جنسها (GENERA)

جنسها (Genera) جمع جنس (genus) مي باشد.

قطب جنوب (جنوبگان)  (ANTARCTICA)

جنوبگان قاره يخي است كه در قطب جنوب قرار دارد.

جنین  (EMBRYO)

جنين يك موجود زنده بسيار جوان است كه هنوز از مادر متولد نشده است. برخي از جنينهاي فسيل شده دايناسورها كشف شده است.

جوان ويفن (Wiffen, Joan)

جوان ويفن، ديرينه شناسي آماتور بود كه در نيوزلند به جمع آوري فسيل دايناسور مي پرداخت. كشفيات وي كه از سال 1974 آغاز شد، ديدگاه دانشمندان را در مورد تاريخچه ديرينه شناسي نيوزلند، به شدت تغيير داد. ويفن، فسيلهاي ناقصي از دايناسورهاي دوره كرتاسه پسين را كشف كرد كه شامل يك آنكيلوزار (احتمالاً يك نودوزار)، يك كارنوزار و يك ساروپود بود. اينها، نخستين دايناسورهايي بودند كه در نيوزلند كشف شدند. قبلاً تصور مي شد كه در اين جزيره بزرگ منفرد، هيچ دايناسوري زندگي نمي كرده است. كشفيات ويفن، در مانگاهوانگا در جزيره شمالي نيوزلند بود. ويفن و شوهرش (پونت) ويفن، چندين موزازار (موزازاروس فلمينگي، ريكيزاروستهوئنسيس و غيره)، يك پلسيوزار (يك پلسيوزاريد) يك تروزار، يك پروتوستثريد (لاك پشت بزرگ دريايي) و بسياري فسيلهاي ديگر را در نيوزلند كشف كردند.

جوباريا  (JOBARIA)

جوباريا دايناسوري گردن دراز و دم بلند بود كه در زمان كرتاسه آغازين حدود 135 ميليون سال پيش زندگي مي كرد. اين ساروپود حدود 70 فوت ( 21 متر) طول و حدود 20 تن وزن داشت. اين گياهخوار دندانهايي ملاقه مانند داشت. جوباريا توسط گروهي از ديرينه شناسان به سرپرستي پل سرنو از خاك بيرون آورده شد. چند فسيل همراه با خاك بيرون آمدند كه نشان مي دهد اين جانوران بصورت گله اي زندگي مي كردند. فسيلهاي اين جانور در سازندي كه در نزديكي شهرك آكادز در بيابان صحرا – نيجر بود يافت شد. اين ناحيه در كرتاسه به صورت جنگلي بود. گونه خاص اين جنس جوباريا تيگوئيدلنسيس نام دارد. جوباريا از روي نام جوباريا ( خالق افسانه اي داستانهاي افريقاي شمالي) نام گذاري شد.

جوبولپوريا (JUBBULPURIA)

(به صورت جو – بول – پور – ي – ا تلفظ مي شود) دايناسوري گوشتخوار بود كه در دوره كرتاسه پسين مي زيست. طول جوبولپوريا حدود 2 – 1 متر بود. گونه خاص اين جنس جوبولپوريا تنويس است كه در سال 1933 توسط وان هوئنه و متلي نام گذاري شد. فسيلهاي اين جانور ( 2 مهره ستون فقرات) در جوبولپور هند يافت شده اند جوبولپريا گونه اي مشكوك است (چون فقط دو مهره آن يافت شده است).

*جورج کوویر (CUVIER, GEORGES)

بارون جورج کوویر (1832- 1769) جانورشناسی فرانسوی بود که با گسترش سیستم طبیعی طبقه بندی جانوران بر مبنای آناتومی نسبی، زیست شناسی را متحول کرد. کوویر فسیلها را مطالعه می کرد و علم دیرینه شناسی را کشف کرد. اگرچه وی معتقد بود که رخدادهای تصادفی باعث انقراض منطقه ای می شوند، اما معتقد به وجود گونه های ثابت هم بود (برخلاف تکامل گونه ها). کوویر، بسیاری از گروههای تاکسونومی پستانداران، پرندگان، خزندگان و ماهیها را نامگذاری کرد که شامل شاخه نرم تنان (1798)، رده سفالوپودا (1797)، رده گاستروپودا (1797) و جنسهای تروداکتیلوس (1809)، کامپیلودون (1832، همراه با والنسیس)، سینودون ولپینوس (1829)، پالئوتریوم (1825)، آنکیتریوم (1825)، نوتیدانوس (1816)، اسپیناکس (1817)، هیدروسون (1819)، کاتوپتروس (1827)، اورسینوس (1817)، میدائوس ملیسپس (1821)، زریکتیس (1799)، مگالاییما فلاویفرونز (1816)، اساکوس (1829)، میلیوباتیس (1817)، اوروپلتیس (1829)، زیفیوس کاویروستریس= وال پوزه دار کوویر (1823)، استنلا فرونتالیس= دلفین خالدار اطلس (1838)، گرامپوس گریسئوس= دلفین ریسو (1828)، آداپیس پاریسینسیس (1822)، پالئوسوکوس پالپبروسوس= کوتوله کوویر (1807)، اوسلنوپس لونیسپس (1817) و جورونا تومنتوسا (1804) و غیره می باشد.

جوز بناپارت ( BONAPARTE, JOSE)

جوز بناپارت ديرينه شناسي است كه بسياري از دايناسورهاي امريكاي جنوبي را كشف و يا نامگذاري كرده است. وي دايناسورهاي زير را نامگذاري كرد: كارنوتاروس (1985) لوارززاروس (1991) آمارگازاروس (همراه باسالگادو 1991) گوآيبازاروس (همراه با فريگولو 1998) پاتوگوزاروس (1979) اوگوستيا (1998) پيانيتزكيزاروس (1979) آرجنتينوزاروس (همراه با كوريا 1993) ولوسيزاروس (1991) ريوجازاروس (1969) ونتاتيكوساكوس (1971) تريالستس (1982) ريوزاسوكوس (1969) سالتازاروس (همراه با پاول 1980) گروه نئوسراتوزاريا (1991-1990) رايوسوزاروس (1996) خانواده ي نوآزاريده و نوآزاروس  (همراه با پاول 1980) موزاروس (همراه با وينس 1979) لاپارنتوزاروس (1968) ليگابوئنو (1996) خانواده ي آبليزاريده و آبليزاروس  (همراه با نوواس 1985) والخيمريا (1979)

جيانگ جون ميائوزاروس (JIANGJUNMIAOSAURUS)

(به صورت جيانگ – جون – ميائو – زار – وس تلفظ مي شود) جيانگ جون ميائوزاروس به احتمال زياد همان مونولوزاروس (Monolophosaurus) است.

جيبينيا  (JIBEINIA)

جيبينيا پرنده اي دندان دار بود كه در زمان كرتاسه مياني (عصر بارمين) زندگي مي كرد، اين جانور حدود 115 ميليمتر طول داشت. فسيلها (يك اسكلت تقريباً كامل) در سازند ايكسيان هبي چين يافت شد. گونه خاص اين جنس جيبينيا لوآنهرا است كه توسط هيو در سال 2000 نام گذاري شد.

جيرافاتيتان  (GIRAFFATITAN)

(به صورت جي – راف – آ – تي – تان تلفظ مي شود) جيرافاتيتان حدود 100 – 75 فوت ( 30 – 23 متر) طول داشت، اين دايناسور چهارپايي گياهخوار، بسيار بزرگ و نسبتاً سبك وزن بود كه داراي گردني دراز، دمي شلاق مانند بود، كه در ژوراسيك پاياني زندگي مي كرد. اين جانور يك ساروپود براكيوزاريد اهل تنداگورو در تانزانيا – افريقا بود. جيرافاتيتان به معني زرافه غول پيكر در سال 1988 توسط ديرينه شناسي به نام گريگوري. س. پل نام گذاري شد. گونه خاص اين جنس جيرافاتيتان برانكائي نام دارد.

جيگانتوترمي  (GIGANTOTHERMY)

(به صورت جي – گانت – و – ترم – ي تلفظ مي شود) جيگانتوترمي حفظ و ثبت نگه داشتن دماي بدن به واسطه داشتن بدن بزرگ و عايق بندي شده است. نسبت سطح به حجم جانوران بزرگ نسبا كم است بنابراين اين جانوران بهتر از جانوران كوچك گرما را حفظ مي كنند.

جيمز ایان كيركلند (KIRKLAND , James Ian. )

جيمز ايان كيركلند (-1954) زمين شناس و ديرينه شناس آمريكايي بود كه بيش از 20 سال، دايناسورهاي جنوب غربي ايالات متحده را بررسي كرد و جنسهاي جديد و بسياري را كشف كرد كيركلند دايناسور هاي زير را نام گذاري كرد. انيمانتاركس (كاپنتر، كيركلند، بوژره و برد 1999)، اوهادروزاروس (كيركلند 1997)، ائولامبيا (كيركلند 1998)، گاستونيا (كيركلند 1998)، ميموراپلتا (كيركلند و كارپنتر 1994)، ندكولبريا (كيركلند، بريت، وايت، مادسن و بوژره 1998)، اوتارپتور (كيركلند، بوژره و گاستون 1993)، و زوينيسراتوپس (ولف و كيركلند 1998). كيركلند، پروفسور زمين شناسي دانشگاه ايالت مسا، گراند جانكشن، كلرادو، یک محقق موزه تاريخ طبیعي دنور و ديرينه شناس ايالت اوتا در سازمان زمين شناسي اوتا بود.

جيولودنس (JEHOLODENS)

جيولودنس يك ترويكودونت (يك پستاندار ابتدايي) بود. جيولودنس جنكينسي توسط ليوژكسي وجي كيانگ نام گذاري شد، اين جانور در زمان كرتاسه مياني، حدود 125 ميليون سال پيش مي زيست. فسيل تقريباً كامل اين جانور اخيراً در ليانونگ – چين يافت شده است. اين پستاندار چهار پاي دم دراز حدود 5 اينچ طول داشت. اين جانور حشره خوار بود كه دستاني چنگالي و پيشرفته داشت اما لگن و پاهاي عقبي ابتدايي داشت. اين جانور چشماني درشت و شب بين (اغلب در شب فعاليت مي كردند) داشت.