اپال تاباشير (tabasheer opal) : تاباشير (همچنين املاي آن تاباشير (tabasheer) نير مي‌باشد) يا اپال مرواريدي يك سنگ آلي مي‌باشد كه در شكاف‌هاي آسيب ديده (برآمدگي، گياهان بامبو )تشكيل مي‌شود. اين فرم آب‌دار سيليس به صورت توده مدور اپال ظاهر ميشود و شبيه مرواريدهاي دانه‌اي مي‌باشد.

تالك (talc) : تالك يك كاني خيلي نرم (سيليكات منيزيم) مي‌باشد. تالك داراي سختي1 مي‌باشد.

واريزه (talus) : واريزه كپه‌اي از خرده‌هاي سنگ در قسمت پايين صخره يا سراشيبي‌ها مي‌باشد.

تانوريت (tanvorite) : تانوريت نام تجاري يك رنگ جواهر ساخته دست بشر مي‌باشد. اين سنگ مصنوعي يك سنگ ارغواني- آبي تيره مي‌باشد كه شبيه تانزانيت (Tanzanit) مي‌باشد.

تانزانيت (Tanzanit) : تانزانيت (سيليكات آلومينيوم- كلسيم و غني از استرانسيوم) يك نوع بنفش- آبي، شفاف و با ارزش زوئيزيت مشابه با سافير مي‌باشد. تانزانيت داراي سختي 6 و وزن مخصوص 35/3 مي‌باشد. اين كاني در مقابل گرما براي توليد رنگ بنفش- آبي تيره‌تر تغيير مي‌كند. اين كاني درسال 1967 توسط مائول دسوزا (Manuel d'souza) (يك خياط هندي) در جنوب غربي كوه كتيماني رو در تانزانياي آفريقا كشف شد.

فعاليت تكتونيكي (tectonic activiwty) : فعاليت تكتونيكي، تغيير سطح يك سياره بخاطر عمق تغييرات درون بدنه ميباشد. زمين لرزه‌ها، شكاف‌ها، ريفت‌ها، و آتشفشانها تعدادي از نتايج فعاليت تكتونيكي مي‌باشند.

حرارت (temper) : حرارت دادن براي تقويت يا سخت كردن يك فلز (يا شيشه) توسط گرم كردن آن يا گرم كردن و سپس سرد كردن آن انجام مي‌شود. حرارتي هاي شديدتر قويتر، فنري شكل‌تر و شكننده‌تر (هنگاميكه خميده هستند، ممكن است- بشكنند) هستند. حرارتي هاي نرم‌تر، ضعيف‌ تر اما به راحتي خم ميشوند.

دوره ترشياري (tertiary period) : دوره ترشياري از سال 65 تا 8/1 ميليون سال قبل طول كشيد. اين دوره بعد از دوره كرتاسه (پايان دوران فروزوئيك) و انقراض T-K قرار دارد.پستانداران زيادي شامل والهاي اوليه، خوكها، گربه‌ها و كرگدن‌ها و غيره در اين زمان گسترش پيدا كردند.

تفرا (Tephra) : تفرا ماده آتشفشاني است كه نظير بمبهاي گدازه، لاپيلي و خاكستر در هوا معلق مي‌شود.

درياي تتيس (Tethys sea) : درياي تتيس درياي كم عمق بود كه در طول ابتداي دوران فروزوئيك وجود داشت. اين دريا، حجم آبي بود كه خشكي لورا زيا را در شمال از گندوانا در جنوب جدا مي‌كند.

درخشندگي گرمايي (Thermoluminescent) : كانيهاي ترمولومينسانس از حزر نور روشن منتشر مي‌كنند وقتي كه گرم ميشوند. براي مثال، كلروفان نوعي فلوئوريت مي‌باشد كه نور سبز روشن از خود منتشر مي‌كند وقتي كه گرم مي‌شود.

جزر و مد (Tide) : يك جزر و مد يك دوره بالا و پايين رفتن حجم‌هاي بزرگ آبي مي‌باشد. جزر و مد توسط ارتباط متقابل گرانش بين زمين و ماه ايجاد ميشود. جاذبه گرانش ماه باعث ميشود كه اقيانوسها در جهت ماه برآمدگي پيدا كنند. برآمدگي ديگر در جهت مخالف ايجاد ميشود، چون زمين نيز بطرف ماه كشيده ميشود. ( و دور از آب در طرف دورتر). چون زمين در هنگام اين اتفاق در چال چرخش مي‌باشد، دو جزر و مد هر روزه اتفاق مي‌افتد.

ايزاك نيوتن (Isaac Newton): اولين شخصي بود كه جزر و مد را از لحاظ علمي توضيح داد.

چشم ببري (tigers eye) : چشم ببري يك سنگ جواهر مايل به زرد- قهوه‌اي تا مايل به قرمز- قهوه‌اي مي‌باشد كه داراي جلاي ابريشمي مي‌باشد. اين سنگ جواهر داراي نوارهاي زرد و قهوه‌اي مي‌باشد. هنگاميكه از جهت مخالف به آن نگاه ميشود رنگهاي آن معكوس مي‌شوند. چشم ببري به خوبي صيقل مي‌شود و مثل ستاره‌نما (يا مثل تسبيح بريده ميشود) قرار مي‌گيرد. چشم ببري يك نوع كوارتز با درخشندگي متغير با ادخالهاي فيبري يا رشته‌اي (مخصوصا كروسيدوليت) مي‌باشد. اين سنگ در مقابل گرما تغيير مي‌كند. چشم ببري داراي سختي 7 مي‌باشد. بيشتر چشم ببريها در آفريقاي جنوبي استخراج شده‌اند اما همچنين در استراليا، برزيل، برمه (ميانمار)، هند، ناميبيا، سريلانكا (سيلون) و ايالات متحده يافت مي‌شوند. انواع سبز- خاكستري اين سنگ‌ها كوارتز چشم گربه‌اي ناميده مي‌شوند. انواع آبي- خاكستري تا مايل به آبي چشم باز ناميده مي‌شود. انواع قهوه‌اي تيره اين سنگ چشم گاوي يا (ox-eye) (bull'seye) ناميده مي‌شوند.

‌ توپاز (topaz) : توپاز ( هيدروكسيد فلوريد سيليكات آلومينيوم) يك سنگ جواهر بسيار سخت كه رنگ آن از قهوه‌اي تا زرد تا آبي تا صورتي اغيير مي‌كند. توپاز صورتي معمولا با درخشان كردن توپاز زرد معمولي ايجاد مي‌شود. رنگهاي ديگر اغلب توسط تغييرات گرمايي و يا درخشان كردن توپاز ايجاد مي‌شود.توپاز شاهنشاهي يك توپاز طلايي- نارنجي- زرد مي‌باشد و با ارزش‌ترين توپاز مي‌باشد. توپاز داراي سختي 8 و وزن مخصوص 5/3 تا 6/3 مي‌باشد توپاز ممكن است به خاطر جزيره توپازوس افسانه‌اي در درياي سرخ اين نام را گرفته باشد.

تورمالين (Tourmaline) : تورمالين يك سنگ جواهر دور نگه مي‌باشد كه در رنگهاي مختلفي ظاهر ميشود. اين سنگ به نظر مي‌رسد رنگهاي مختلفي با توجه به زاويه ديد داشته باشد. تورمالين بزرگترين رنج رنگي در بين هر جواهري را دارا مي‌باشند. تا آبي- سبز (انديكوليت indicolite ) تا بي‌رنگ (آكروئيت achroite ) تا سياه مي‌باشد. تورمالين هندوانه‌اي هم صورتي و هم سبز مي‌باشند. تورمالين به صورت منشور سه طرفه دراز وجود دارد. و در برزيل، كوههاي اورال در روسيه، ناميبا، سريلانكا و كاليفرنيا استخراج ميشود. تورمالين فقط در طول سال‌هاي 1700 كشف شد. تورمالين داراي سختي 7 تا 5/7 و وزن مخصوص 02/3 تا 25/3 مي‌باشد و خاصيت شكست دو برابر دارد.

كوارتز تورماليني شده (Tour malinated quartz) : كوارتز تورماليني شده نوعي كوارتز شفاف مي‌باشد كه داراي ادخال‌هاي سورني شكل بلورهاي تورمالين سياه تا سبز تيره مي‌باشد. اين سنگ زيبا در سرتاسر جهان يافت مي‌شود. كوارتز تورماليني شده داراي سختي 7 مي‌باشد. اين سنگ قابليت زيادتر شدن را ندارد.

نيمه شفاف (Translucent) : مواد نيمه شفاف اجازه عبور نور از خود را مي‌دهند اما نور پخش مي‌شود (پراكنده ميشود). تعدادي از سنگهاي نيمه شفاف شامل سنگهاي ماه، اپالها و كارنالين (carnelian) مي‌شود.

شفاف (Transparent) : مواد شفاف اجازه عبور نور را بدون پخش شدن نور (پركندگي) از خود مي‌دهند. سنگهاي شفاف شامل الماس، زيركن، زمرد، بلور سنگي و ياقوت مي‌باشند.

يشم ترانسوال (Transvaal jade) : يشم ترانسوال يك يشم نيست بلكه يك نوع توده‌اي، سبز تا خاكستري گارنت گروسولار مي‌باشد، سيليكات آلومينيوم كلسيم. اين كاني در حدود 40 مايلي غرب پرتوريا، آفريقاي جنوبي يافت مي‌شود. يشم ترانسوال مي‌تواند توسط ضريب شكست بالايش از ژاده‌ايت و نغزيت تشخيص داده شود. گارنت گروسولار داراي ضريب شكست 27/1 تا 73/1 و سختي 6-5/7 و وزن مخصوص 5/3 تا 67/3 مي‌باشد.

زمردهاي تراپيچ (Trapiche emeralds) : زمردهاي تراپيچ، زمردهاي با ارزش و كميابي هستند يك ستاره شش شعاعه سياه در داخل آن وجود دارد كه توسط ناخالص كربن سياه ايجاد مي‌شود. (ستاره يك ستاره نمانيست). اين سنگ‌ها معمولا به صورت صيقلي محدب بريده تا ستاره پره‌اي شكل (مثل پره چرخ) ايجاد كند. اين سنگ‌ها فقط در كلمبيا، آمريكاي جنوبي استخراج ميشود. زمردهاي تراپيچ گاهي اوقات زمردهاي ستاره‌اي نيز ناميده مي‌شوند (اما اصطلاح زمرد ستاره‌اي مي‌تواند به زمردهايي با ستاره نمايند اشاره كند). تراپيچ يك كلمه اسپانيدي براي حرفهاي پره‌دار كه براي آسياب كردن نيشكر استفاده مي‌شد، مي‌باشد.

سنگ تله‌اي (trap rock) : سنگ تله‌اي نوعي سنگ آذرين مي‌باشد. اين گدازه سخت شده اغلب اوقات شامل انبانه‌هاي بلوري مي‌باشد.

دوره ترياس (Triassic period) : دايناسورها و پستانداران در طي تدياس، 208- 245 ميليون سال قبل ظاهر شدند.

منطقه حاره (Tropics) : منطقه حاره يك نوار پهن 3000 مايلي (4800 كيلومتري) دراطراف استوا بين مدار راس السرطان (5/23 درجه شمال عرض جغرافيايي) و مدار راس الجدي (5/23 درجه جنوب عرض جغرافيايي) مي‌باشد.

تروپوسفر (troposphere) : تروپوسفر پايين‌ترين منطقه جو زمين (يا جوهر سياره ديگر) مي‌باشد. روي زمين حدودا در سطح بالاي 11 مايلي (17 كيلومتري) زمين (يا آب) قرار دارد. هوا و ابرها در تروپوسفر وجود دارند. در تروپوسفر درجه حرارت همزمان با افزايش عرض جغرافيايي كاهش مي‌يابد.

مقياس توزين (troy weight) : فلزات قيمتي (نظير طلا، پلاتين و نقره) بوسيله مقياس توزيع فلزات قيمتي كه واحدهاي وزني پني (penny weights) ، اوسن (ounces) و پوند مي‌باشد. مقياس توزين اوسن و پوند از مقياس هر دنده ايالات متحده متفاوت مي‌باشد.

تساوريت (tsavorite) : تساوريت يك نوع كمياب، سبز تيره گارنت گروسولار، يك نوع گارنت سيليكات آلومينيوم- كلسيم مي‌باشد. رنگ سبز زمرد به خاطر واناديم و كروم مي‌باشد. تساوريت شبيه زمردي مي‌باشد اما كمياب‌تر و بادوام‌تر مي‌باشد. اين كاني داراي ضريب شكست بزرگتر 74/1 مي‌باشد. سنگهاي تساوريت بزرگتر از 2 قيرات بزرگ و خيلي كمياب مي‌باشدو تساوريت داراي سختي 5/7 و وزن مخصوص 6/3 مي‌باشد. تساوريت در شرق آفريقا يافت مي‌شود. اين كاني توسط هري بي. پلات تيفاني و شركا (Harry B. platt) of Tiffany & co بخاطر پارك ملي تساوه، جايي كه سنگ جواهر براي اولين بار در سال 1967 كشف شده نامگذاري شد. تساويت قابليت زيادتر شدن را ندارد.

توف (tuff) : توف يك سنگ آذر آواري مي‌باشد.

غلتشي شده (tumbled) : سنگهاي غلتش در يك تامبلر، يك وسيله‌اي مكانيكي كه سطوح سنگها را صاف و مرور مي‌كند، پرداخت مي‌شدند. سنگهاي غلتشي شده خيلي شبيه سنگهايي هستندكه در رودخانه‌هاي با سرعت جريان زياد و نهرها براي مدت طولاني بوده‌اند.

تامبلر (tumbler) : تامبلر يك استوانه دوار (كه توسط موتور نيرو مي‌گيرد) است كه سطوح سنگها را صاف و مرور مي‌كند و باعث افزايش جلاي آنها مي‌شود. هنگاميكه سنگها در اطراف استوانه مي‌غلتند، آنها به يكديگر برخورد مي‌كنند و سطوح همديگر را صاف مي‌كنند.

فيروزه (turquoise) : فيروزه يك سنگ نيمه قيمتي، متخلخل و نيمه شفاف (اين كاني هيدروفسفات مس و آلومينيوم مي‌باشد) مي‌باشد كه معمولا به صورت يك سنگ صيقلي بريده مي‌شود. اعتقاد بر اين است كه فيروزه براي اولين بار در تركيه يافت شده است، بنابراين نامش ( به علت تركي (Turquie) كلمه فرانسه تركيه مي‌باشد). معادن فيروزه قديمي ارآليمراساي(Alimersai) در ايران و سينايا پينيسولا (Sinai peninsula) مصر، واقع شده‌اند. فيروزه در مناطق بياباني جهان يافت مي‌شوند. كوچكترين فيروزه، فيروزه پارسي (ايراني) مي‌باشد. فيروزه آبي تخم مرغ سينه سرخي و بدون زمينه مي‌باشد، (رگه‌هاي سنگ فيروزه آمريكاي شمالي سبزتر و داراي رگه‌هاي زمينه‌اي مي‌باشد. در طول سالها چربي بدن شما توسط سنگ جذب مي‌شود و رنگ آن را به آهستگي تغيير خواهد داد. فيروزه داراي سختي 6 و وزن مخصوص 60/2 تا 85/2 مي‌باشد فيروزه سنگ جواهر بين المللي ايران مي‌باشد. 

تويا (tuya) : تويا يك آتشفشان است كه در زير يك يخچال طبيعي فوران مي‌كند.

دوقلويي (twinning) : دوقلويي يك اشتباه معمول در تبلور، جايي كه دو بلور در خارج از بلور ديگر يا نزديك به بلور ديگر رشد مي‌كنند، مي‌باشد و شبكه بلوريشان در جهت مخلف منتفاوت نسبت به يكديگر قرار گرفته‌اند. (تعدادي از دوقلوها تصوير آيينه‌اي يكديگر مي‌باشند). اگر بلورها به طرف ديگري رشد كند، دوقلوهاي نفوذي ناميده مي‌شوند (تشكيل شكل ضربدري نظير استاروليت، مسكويت ستاره‌اي شكل و ديگر شكلهاي غير معمول مي‌دهد). اگر بلورها، تصاوير آيينه‌اي هستند كه نزديك ديگري رشد مي‌كنند، دوقلوهاي تماس ناميده مي‌شوند (آنها اغلب شبيه دو تودهاي سيايمس (Siamese) مي‌باشد. دو قلويي به طور موثر تقادن بيروني گونه كاني را توسط افزايش يا كاهش تقارن (نظير اسپينل) تغيير مي‌دهند براي مثال دو قلويي، مي‌تواند يك بلور ارتوروبيك كه به نظر مي‌رسد هگزاگونال باشد، ايجاد كند (نظير آراگو نيست).