O

اوبرون (Oberon) يكي از بزرگترين 18 قمر اورانوس كه توسط دهانه‌هاي زيادي كه حاكي از سن زياد سطح آن است و همچنين يخ پوشيده شده است. ابرون داراي قطر 1523 كيلومتر و جرم 1021 × 03/3 كيلوگرم است. اين قمر با ميانگين فاصلة 582600 كيلمتر به دور اورانوس مي‌چرخد و در سال 1787 توسط ويليام هرشل (Wm.Herschel) كشف شد.

شيشة شيء  (Object-Glass) لنزهاي اصلي يك تلسكوپ انعكاسي

عدسي شيء (Objective) عدسي هاي (يا آينه‌هاي) جمع كنندة نور در يك تلسكوپ.

كرة تخت (Oblate) كره اي كه در قطبهايش تخت شده است. ذحل سياره‌اي كره‌اي تخت در سيستم خورشيدي‌ست كه تفاوت اقطار استوايي و قطبي‌اش تقريباً 10 درصد است.

درجة انحراف (Obliquity)  زاوية بين يك صفحه و مدار يك سياره و استواي سياره.

رصدخانه (Observatory)  جاييكه با وسله يا وسايلي براي مشاهده پديده‌هاي ستاره شناسي يا آسماني مانند ستاره‌ها، سياره‌ها، سحابي ها و غيره تجهيز شده است. رصدخانه‌ها اغلب تلسكوپهاي قوي دارند (چشمي، راديويي يا انواع ديگر تلسكوپ).

پنهان سازي (Occultation) زمانيكه يك پيكرة نجومي از پشت پيكرة نجومي بزرگتري عبور مي‌كند، پنهان يا پوشش اتفاق مي‌افتد، بطوريكه چشم كوچكتر از نظر پنهان مي‌شود. مثالي از پنهان سازي هنگامي‌ست كه يك سياره از پشت خورشيد عبور مي‌كند كه در اينجاست، از ديد ما، آن سياره پنهان شده است.

صفحات اقيانوسي (Oceanic Plates) پوستة زمين به صفحات مختلفي شكسته شده اين صفحات قطعات سنگي شناور بر روي گوشتة نرم هستند كه با سرعتي بين 1 تا 10 سانتي متر در سال حركت مي‌كنند. صفحات اقيانوسي (صفحاتي كه زير اقيانوس قرار دارند) نازكتر، جوانتر و چگالتر از صفحات قاره‌اي هستند. اين صفحات زير آبي حدود 75 كيلومتر ضخامت دارند و از سنگ بازالت ساخته شده‌اند. از آنجا كه اين صفحات در حاشية صفحات اقيانوسي شكل مي‌گيرند (باز شدگي اقيانوسي)، نسبتاً جوانتر هستند.

هنريش آلبرز  (Olbers, Heinrich) (1758 تا 1840) منجم پزشك آلماني كه مجموعة سؤالات آلبرز (Olbre's Paradox) را منتشر كرد (چرا آسمان در شب تاريك است؟ چرا نور ستاره ها آسمان شب را روشن نمي‌كند؟) همچين وي تشخيص داد كه اورانوس يك سياره است و يك ستاره دنباله دار نيست (1781)، ستاره دنباله دار آلبرز را كشف كرد (1815)، شبه سيارة پالاس (#2 Palas) را (1802) و وستا (# Vesta) را كشف كرد و روشي براي محسابه مدار سنگ هاي آسماني يافت.

مجموعة سوالات آلبرز  (Olber's Paradox)  سئوالات ظاهراً ساده كه اصلاً توسط ويليام هالي (Wm. Halley) فرموله شد و سپس توسط آلبرز منتشر گرديد. برخي از اين سوالات شامل:‌ «چرا آسمان شب تاريك است؟ چرا نور ستاره نمي‌تواند شب را روشن كند؟» اگر هستي مشخصاً پيرو پر از ستاره ها است، پس به هر سمت كه نگاه كنيد، ستاره‌اي بايد وجود داشته باشد كه آسمان را روشن كند. جواب اين سؤالات هم در انبساط هستي (تغيير رنگ قرمز ستاره‌هاي در حال حركت كه نور قابل رويت را كم مي‌كند) و هم در سن نامعين هستي پنهان است.

امگا (Omega) آخرين حرف الفباي يوناني كه به ميزان جگالي مشاهده شده جهان هستي (چقدر جرم در هر واحد حجم وجود دارد) تا چگالي بحراني هستي (چگالي كه براي توقف انبساط هستي لازم است) اشاره مي‌كند. اگر امگا بيشتر از يك باشد، هستي در نهايت از انبساط باز مي‌ماند و شروع به برخورد مي‌كند و نهايتاً با صداي بزرگ (Big Crunch) پايان مي‌گيرد. اگر امگا برابر با يك باشد، جهان عاقبت از انبساط باز مي‌ماند اما فرو ريزش اتفاق نمي افتد. اگر امگا كمتر از يك باشد، هستي به انبساط خود ادامه مي‌دهد.

اليسون انيزوكا  (Onizuka, Ellison S. )  (24 ژوئن 1946 تا 28 ژانويه 1986)، سرهنگ دوم نيروي هوايي آمريكا، مهندس هوا فضا و فضانورناسا، انيزوكا در دو مأموريت شامل فضايي شركت كرد و در انفجار چلنجر (Challenger) در 28 ژانويه 1989 مرد.

ابر اورت (Oort Cloud) ابر سنگي و غباري كه ممكن است سيستم خورشيدي ما را احاطه كرده باشد. اين ابر ممكن است از جاييكه سنگ هاي آسماني با دورة بلند منشاء مي‌گيرد، تشكيل مي‌شوند. ابر اورت به افتخار جان اورت (Jan H. Oort)، كسي كه به وجود اين ابرها در سال 1950 اشاره كرد، نامگذاري شده. وي عنوان كرد كه ابر اورت مسئول انقراضهاي عمومي دوره‌اي زمين است.

جان اورت (Oort, Jan H.)  (1900 تا 1992) منجم آلماني كه فاصله تا وسط كهكشان را اندازه گرفت، كهكشان ما را نقشه برداري كرد. ثابت كرد كه نواحي اطراف مركز كهكشان در حال چرخشند و وجود ابر اورت را در سال 1950 پيشنهاد كرد. ابر اورت ابر سنگي و غباري كه احتمالاً اطراف سيستم خورشيدي ما وجود دارد. اين ابر ممكن است از سنگ هاي آسماني با دوره بلند منشاء گرفته باشد. اين نظريه فرض ميكند كه انقراض هاي عمومي متناوب زمين حاصل اين ابرها است.

خوشه باز (Open Cluster) صورت فلكي رقيقي با حدود 1000 ستارة نسبتآ جوان كه تقريباً همگي همزمان تشكيل شده‌اند. يك خوشة باز حدود 10 پارسس طول دارد. مثال اين خوشه ها ميارز (Hyades) و پليادس (Pleiades) است.

هستي باز (Open Universe) يك مدل هستي كه در آن هستي براي هميشه گسترش مي يابد. دراين مدل مادة كاني (و نيروهاي گراني همراه آن) براي توقف انبساط كنوني وجود ندارد. در نتيجه، فضا و زمان در اين هستي بدون مرز هستند. هستي باز در برابر هستي بسته قرار مي گيرند.

تقابل (Opposition) اگر زمين دقيقاً بين يك سياره و خورشيد قرار بگيرد، آن سياره در موقعيت تقابل قرار گيرد (تقابل با زمين و خورشيد) ناهيد و عطارد نمي‌توانند در موقعيت تقابل قرار گيرند.

لولة نوري (Optical Tube) بدنة اصلي يا لولة يك تلسكوپ كه عدسي شيء را نگه مي‌دارد.

مدار (Orbit) مسير بسته اي كه يك جسم هنگامي كه دور جسمي ديگر ميچرخد، طي مي‌كند. عموماًُ مدارهاي بيضوي اند اما ممكن است در اثر حضور يك پيكرة ديگر مختل شوند و حتي ممكن است به اشكال غير معمولي شوند.

گريز از مركزيت مداري  (Orbital Eccentricity)  ميزان انحراف مداري از حالت دايره‌اي را مي‌گويند. يك مدار كاملاً گرد با گريز از مركزيت صفر دارد و اعداد بيشتر نشانگر مدارهاي بيضوي تر است. شلجمي هاگريز از مركزيتي برابر با يك دارند. زمين، ناهيد و نپتون سيارات با كمترينگريز از مركزيت در سيستم خورشيدي هستند. پلوتون و عطارد داراي مدارهاي با بيشترينگريز از مركزيت هستند.

ميل مداري (Orbital Inclination) زاوية بين صفحة يك مدار صفحة خورشيدي كه آنرا با «i» نشان مي‌دهند.

سرعت مداري (Orbital Speed) هنگاميكه سيارات به دور خورشيد مي‌چرخند سرعت متفاوتي دارند. هر سياره وقتيكه به خورشيد نزديكتر است سريعتر حركت مي‌كند (وبالعكس). اين پديده قانون دوم حركت سيارة كپلر است.

صورت فلكي جبار يا شكارچي (Orion)  يا «شكارچي» صورت فلكي‌ست كه درخشانترين ستاره هاي آن ستاره رجل الجبار (Rigel) ستاره منكب الجوزا يا يد الجوزا (Betelgeuse) و بلاتريكس (Bellatrix) هستند. سحابي سر است (Horsehead)، M42  و M43 (كه سحابي  جبار يا شكارچي ناميده مي شوند) در اين صورت فلكي وجود دارند.

بازوي اوريون  (Orion Arm) يا بازوي محلي (Local Arm)، بازوي كهكشان راه شيري است كه سيستم خورشيدي ما در آن قرار گرفته است.

باران ستارة دنباله دار اوريونيد (Orionid Meteor Shower) اين باران هر سال از 15 تا 29 اكتبر تا حداكثر 21 تا 22 اكتبر هر سال، و هنگاميكه كرة زمين از جدار ستاره دنباله دار هالي (Halley) عبور مي كند، حادث مي شود. اين سنگ هاي آسماني و باقيمانده‌هاي يخي آن هنگاميكه به جو زمين وارد مي شوند، اين ستاره هاي دنباله دار به نظر مي رسند كه از صورت فلكي  جبار يا شكارچي (Orion) منشاء مي‌گيرند (اما اينطور نيست)

سحابي  جبار يا شكارچي  (Orion Nebula) شامل M42 و M43 ابر گازي آشفته بزرگ و نزديكي كه غالباً از هيدروژن است. اين سحابي توسط ستاره‌هاي داغ، جوان و روشن كه درون سحابي توسعه يافته‌اند روشن شده است. سحابي  جبار يا شكارچي در حدود 1500 سال نوري از ما و در صورت فلكي  جبار يا شكارچي وجود دارد و نظر آن 30 سال نوري است.

سياره‌هاي خارجي  (Outer Planets) سياره‌هايي كه از خورشيد دور هستند و شامل مشتري، زحل، اورانوس، نپتوس و پلوتون هستند. اين سيارات غالباً گازي و عظيم و حلقه دار، همراه اقمار زيادي هستند (به جز پلوتون كه سياره سنگي كوچك و داراي تنها يك قمر به نام شارون Charon – است).

اوزون (Ozone) شكلي از اكسيژن مولكولي (O3) كه شامل سه اتم اكسيژن متصل به هم است.

لاية‌ اوزون (Ozone Layer) منطقه‌اي از جو كه بيشترين بخش جو را شامل در بر مي‌گيرد (حدود 90درصد) اين منطقه 10 تا 25 مايل (15 تا 40 كيلومتر) بالاي سطح زمين قرار گرفته و از زمين در برابر پرتوهاي مافوق بنفش B كه از خورشيد مي‌آيند، محافظت مي‌كند. لاية اوزون در حال تهي شدن است و يك حفرة اوزون بر روي قطب جنوب وجود دارد.