English | فارسي
  ارتباط با همكاران | ارتباط با ما | درباره ايران | درباره ما[اطلاعات علوم زمين] [نقشه ها] [اطلاعات معادن] [فعاليت هاي ديگر]  
 
  اخبار | رويدادها | آلبوم تصاوير | برگرفتن | پيوندها | كودكان   جستجو    ناحيه    مقياس    موضوع   :دسترسي به اطلاعات با   صفحه نخست | تازه ها   
 

جدول تناوبي عناصر
  
 
   
1 2 3   4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18
IA IIA IIIA   IVA VA VIA VIIA VIIIA IB IIB IIIB IVB VB VIB VIIB VIII
IA IIA IIB   IVB VB VIB VIIB VIII IB IIB IIIA IVA VA VIB VIIA VIIA
1
1
  H  
     
2
  He  
2
3
  Li  
4
  Be  
5
  B  
6
  C  
7
  N  
8
  O  
9
  F  
10
  Ne  
3
11
  Na  
12
  Mg  
13
  Al  
14
  Si  
15
  P  
16
  S  
17
  Cl  
18
  Ar  
4
19
  K  
20
  Ca  
21
  Sc  
 
22
  Ti  
23
  V  
24
  Cr  
25
  Mn  
26
  Fe  
27
  Co  
28
  Ni  
29
  Cu  
30
  Zn  
31
  Ga  
32
  Ge  
33
  As  
34
  Se  
35
  Br  
36
  Kr  
5
37
  Rb  
38
  Sr  
39
  Y  
40
  Zr  
41
  Nb  
42
  Mo  
43
  Tc  
44
  Ru  
45
  Rh  
46
  Pd  
47
  Ag  
48
  Cd  
49
  In  
50
  Sn  
51
  Sb  
52
  Te  
53
  I  
54
  Xe  
6
55
  Cs  
56
  Ba  
57
  La  
1
72
  Hf  
73
  Ta  
74
  W  
75
  Re  
76
  OS  
77
  Ir  
78
  Pt  
79
  Au  
80
  Hg  
81
  Tl  
82
  Pb  
83
  Bi  
84
  Po  
85
  At  
86
  Rn  
7
87
  Fr  
88
  Ra  
89
  Ac  
2
104
  Rf  
105
  Db  
106
  Sg  
107
  Bh  
108
  Hs  
109
  Mt  
110
  Uun  
111
  Uuu  
112
  Uub  
 
114
  Uuq  
 
116
  Uuh  
 
118
  Uuo  
 
6   1
58
  Ce  
59
  Pr  
60
  Nd  
61
  Pm  
62
  Sm  
63
  Eu  
64
  Gd  
65
  Tb  
66
  Dy  
67
  Ho  
68
  Er  
69
  Tm  
70
  Yb  
71
  Lu  
 
7 2
90
  Th  
91
  Pa  
92
  U  
93
  Np  
94
  Pu  
95
  Am  
96
  Cm  
97
  Bk  
98
  Cf  
99
  Es  
100
  Fm  
101
  Md  
102
  No  
103
  Lr  
 
  I
   ید ( Iodine ) :



نمايي از عنصر يد


ید عنصری عیر فلزی جامد به رنگ تیره ـ مایل به آبی و درخشان با ساختار ارتو رومبیک است . این عنصر در سال 1811 توسط Bernard Courtois شیمیست فرانسوی کشف گردید . این عنصر در دریا و زمین در ترکیبات سدیم و پتاسیم وجود دارد . ید دارای شکلهای ترکیبی زیاد با عناصر است،اما میل واکنشی کمتری از هالوژنهای دیگر دارد .
ید خصوصیاتی مانند بعضی فلزات دارد .در کلروفرم ،تتراکلرید کربن یا دی سولفید کربن حل می شود و به شکل محلول زرشکی زیبایی در می آید .ولی فقط کمی در آب محلول است . ترکیبات ید مهم در شیمی آلی و خیلی سودمند در علم پزشکی و عکاسی است.

ید در لغت به معنای بنفش می باشد. ید هالوژن در آب دریا در نهشته های قدیمی آب دریا و در آبهای شور از چاههای نفت و نمک نیز وجود دارد.
ید با خلوص زیاد توسط واکنش یدید پتاسیم با سولفات مس یافت می شود. چندین روش مختلف برای جداسازی عنصر ید شناخته شده است.
این عنصر در دمای معمولی اتاق به صورت گاز به رنگ آبی – بنفش می باشد که دارای بوی زننده ای است. این عنصر گاهی اوقات خصوصیات غیر فلزی را نیز از خود عبور می دهد. این عنصر به آسانی در ترکیبات کلروفرم، تترا کلیرد کربن، دی سولفید کربن حل می شود و به رنگ ارغوانی در می آید. این عنصر به مقدار کمی در آب حل می شود.
حدود 30 ایزوتوپ از این عنصر شناخته شده است. فقط یک ایزوتوپ پایدار در طبیعت در سال 1271 شناخته شده است. حدود 131 ایزوتوپ رادیواکتیو ید به صورت مصنوعی ساخته شده است. نیمه عمر این عنصر 8 روز است و درعملکرد غده تیروئید کاربرد دارد. از مهمترین ترکیبات ید یدی سدیم و یدید پتاسیم و KIO3 است. کمبود ید در انسان باعث بیماری گواتر می شود.
تیروکسین و اسید هیدرویدیک که از ترکیبات ید هستند در علم پزشکی و و محلول یدید پتاسیم و الکل برای جراحات خارجی کاربرد دارد. یدید پتاسیم در عکاسی نیز کاربرد دارد .
در موقع استفاده از این عنصر باید دقت لازم را به عمل آورد چون این عنصر در اثر تماس با پوست دست موجب جراحات می شود . گاز ید باعث سوزش چشم و غشا مخاطی می شود.
حداکثر غلظت مجاز ید در هوا باید از 1 mg/m3 تجاوز نکند.




عنصر يد در طبيعت



اثرات ید بر روی سلامتی
ید به کلیه انواع نمک افزوده می شود. ید یکی از ترکیبات اصلی نان، ماهیهای دریا و گیاهان اقیانوسی است. ید به طور طبیعی در اقیانوس وجود دارد و بعضی از ماهیهای دریا و گیاهان آبزی آن را به طور طبیعی درون خود ذخیره می کنند.
بسیاری از داروها و شفاف کننده های پوست حاوی ید هستند. به علاوه بد یکی از ترکیبات اصلی قرصهای تصفیه آب است که در تهیه آب آشامیدنی به کار می رود.
ید، سازنده هورمون تیرویید است که برای رشد، سیستم عصبی و متابولیسم ضروری است. افرادی که کم نان می خورند یا اصلا نان نمی خورند دچار کمبود ید می شوند. در نتیجه عملکرد غده تیرویید کند شده و غده تیرویید متورم می شود. این بیماری گواتر نامیده می شود. در شرایط فعلی و با افزودن اندکی ید به نمک خوراکی ، این بیماری به ندرت به وجود می آید. مقدار زیاد ید خطرناک است زیرا غده تیرویید بیش از حد فعالیت خواهد کرد. این عارضه بر روی کل بدن اثر می گذارد وضربان قلب را نامنظم کرده و باعث کاهش وزن می شود.
عنصر ید، I2، سمی است و بخار آن چشم و ریه را می سوزاند. بیشینه مجازغلظت ید موجود در هوا، 1 میلی گرم در مترمکعب است. مصرف بیش از اندازه ید، سمی است.
ید 131 یکی از رادیونوکلیدهایی است که در آزمایش بمبهای اتمی به وجود می آید که این آزمایشها در سال 1945 با آزمایش ایالات متحده آغاز شدند و در سال 1980 با آزمایش چین خاتمه یافتند. ید 131، جزء رادیونوکلیدهای دارای عمر طولانی است و تولید و تداوم تولید آن خطر سرطان را افزایش داده است. ید 131، خطر سرطان و دیگر بیماریهای تیروئید و بیماریهایی که در اثر کمبود هورمون تیروئید ایجاد می شوند را افزایش می دهد.


اثرات زیست محیطی ید
ید به طور طبیعی در هوا، آب و خاک وجود دارد. مهمترین منبع ید طبیعی، اقیانوس است. ید موجود در هوا می تواند با ذرات آب ترکیب شده و در آب یا خاک ته نشست کند. ید موجود در خاکها با مواد آلی ترکیب شده و مدتی طولانی در همان مکان باقی می ماند. گیاهانی که در این خاکها رشد می کنند، این ید را جذب می کنند. گاوها و جانوران دیگر، با خوردن این گیاهان ید را جذب می کنند.
ید موجود در آب سطحی تبخیر شده و مجددا وارد هوا می شود. انسان نیز با سوزاندن ذغالسنگ یا نفت برای تامین انرژی، ید را وارد هوا می کند. اما مقدار یدی که در اثر فعالیتهای بشری وارد هوا می شود، در مقایسه با مقدار یدی که به واسطه تبخیر از اقیانوسها وارد هوا می شود، بسیار کم است.
ممکن است ید رادیواکتیو باشد. ایزوتوپهای رادیواکتیو ید، به طور طبیعی و در اثر واکنشهای شیمیایی در جو تشکیل می شوند. قسمت عمده ایزوتوپهای رادیواکتیو ید، نیمه عمر بسیار کوتاهی دارند و به سرعت به ترکیبات ید پایدار تبدیل می شوند. اما نیمه عمر یکی از اشکال رادیواکتیو ید، میلیونها سال است و برای محیط زیست بسیار مضر می باشد. این ایزوتوپ، به وسیله دستگاههای هسته ای وارد جو می شود و در طی فرآوری اورانیوم و پلوتونیوم تشکیل می شود. وقوع حادثه در دستگاههای هسته ای باعث انتشار مقدار زیادی ید رادیواکتیو به هوا می شود.




ساختار بلوري عنصر يد



تجهیزات آزمایشگاهی مورد استفاده در تجزیه
اسپکترومتر جرمی ، میکروسکوپ ، کرماتوگرافی مایع و گازی ، اشعه x ، جذب اتمی ، مادون قرمز ، کروماتوگرافی مایع با عملکرد بالا و اسپکترومتر نشری


خواص فیزیکی و شیمیایی عنصر ید :
عدد اتمی: 53
جرم اتمی: 126.90447
نقطه ذوب : C° 113.5
نقطه جوش : C° 185.4
شعاع اتمی : Å 1.32
ظرفیت: 1,5,7
رنگ: بنفش-خاکستری تیره شفاف
حالت استاندارد: جامد
نام گروه: 17
انرژی یونیزاسیون : Kj/mol 1008.4
شکل الکترونی: 4d105s25p5
شعاع یونی : Å: 2.2
الکترونگاتیوی: 2.66
حالت اکسیداسیون: ±1,5,7
دانسیته: 4.940
گرمای فروپاشی : Kj/mol 7.824
گرمای تبخیر : Kj/mol 20.752
مقاومت الکتریکی : Ohm m 1.3×107
گرمای ویژه: J/g Ko 0.214
دوره تناوبی:5

درجه اشتعال : در حالت جامد غیر قابل اشتعال
شماره سطح انرژی : 5
اولین انرژی : 2
دومین انرژی : 8
سومین انرژی : 18
چهارمین انرژی : 18
پنجمین انرژی : 7
ایزوتوپ :
ایزوتوپ نیمه عمر
I-122 3.6 دقیقه
I-123 13.2 ساعت
I-124 4.2 روز
I-125 60.1 روز
I-126 13.0 روز
I-127 پایدار
I-128 25.0 دقیقه
I-129 1.57E7 سال
I-130 12.4 ساعت
I-131 8.0 روز
I-132 2.3 ساعت
I-133 20.8 ساعت
I-134 52.6 دقیقه
I-135 6.6 ساعت
I-136 1.4 دقیقه

اشکال دیگر :
هیدرید ید HI
پنتا اکسید دی ید I2O5 و تترا اکسید دی ید I2O4
کلرید ید ICl و تری کلرید ید ICl3

منابع : ترکیب سدیم و پتاسیم و آب شور
کاربرد : مقدار کم آن برای سلامتی انسانها لازم است ، در گذشته به عنوان ضد عفونی کننده بکار می رفت اما ثابت شد که به مرور زمان سمی می شود .

 
 
 
نشريه ها كتابخانه
فرهنگ واژه ها مقاله ها
 
 
 
 
پرسش و پاسخ اعضاء
پيشنهاد شغل آموزش
 
 
 
 
• اطلس زمين شناسي راه ها 
• بانك اطلاعات آزمايشگاه ها 
• بانك اطلاعات جغرافيا 
• بانك اطلاعات زمين شناسي پزشكي 
• بانك اطلاعات زمين لغزش 
• بانك اطلاعات ژئوشيمي 
• بانك اطلاعات ژئوفيزيك هوايي 
• بانك اطلاعات سنجش از دور 
• بانك اطلاعات طلا 
• بانك اطلاعات فرآوري موادمعدني 
• بانك اطلاعات كاني‌ها 
• بانك اطلاعات مس 
• بانك اطلاعات معادن متروكه 
• بانك اطلاعات مواد معدني ايران 
• بانك اطلاعات نانو بيو زمين 
• بانك اطلاعات نفت و گاز 
• بانک اطلاعات زمين شناسی دريايی 
• بانک اطلاعات زمينلرزه 
• بانک اطلاعات ژئوتکنيک 
• بانک اطلاعات فهرستگان 
• بانک اطلاعات محدوده اکتشافي 
• بانک اطلاعات محيط زيست معادن 
• بانک اطلاعات معادن ايران 
• بانک اطلاعات واحدهاي صنعتي 
 
 
 
نام عبور: 
رمز عبور: 
درخواست عضويت ]
 
 
 
   فعاليت هاي ديگر:• پايگاه علوم زمين تاجيکستان • پايگاه علوم زمين ونزوئلا • پایگاه اطلاعات علوم زمین اکو 
• پایگاه اطلاعات گروه D8 • پایگاه داده های علوم زمین آلبا • زمینشناسی ایران،کشورهای همجوار • سازمان زمین شناسی 
• گزارش هاي استاني 30 استان کشور • مخاطرات زمین شناسی جنوب خزر    
 
 
نقشه ها:• نقشه آخرين زمين لرزه هاي ثبت شده • نقشه پراكندگي كارخانه هاي فرآوري ايران 
• نقشه پراكندگي كانسار هاي ايران • نقشه پراكندگي انديس هاي ايران • نقشه پراكندگي معادن ايران 
• نقشه زمين شناسي دريايي • نقشه ميادين نفت و گاز ايران • نقشه پراكندگي آزمايشگاه هاي علوم زمين 
• نقشه كوه آبنگاري ايران • نقشه پراکندگي واحدهاي صنعتي  • نقشه ژئوتكنيك ايران 
• نقشه زمين لغزشهاي ايران • نقشه هاي استان ها • نقشه زمين شناسي ايران 
• نقشه خطواره هاي مغناطيسي ايران • نقشه زمين لرزه هاي ايران   
 
بهترين حالت نمايش:768*1024
پايگاه ملي داده هاي علوم زمين كشور
آدرس اينترنتي پايگاه:www.ngdir.ir
آدرس پست الكترونيكي:Info@ngdir.ir
 
      
      :جستجو با  
Designed by Payvand Software Group  رازداري | حق طبع و نشر | سلب مسئوليت